Wystąpienie: Lidia Czechak

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość przedstawiam kolejny już raz stanowisko dotyczące projektu ustawy o zmianie ustawy o dokumentach publicznych oraz ustawy o podatku akcyzowym ujętego w druku nr 1996.

Projekt ten ma na celu wzmocnienie stabilizacji i prawidłowego funkcjonowania systemu bezpieczeństwa dokumentów publicznych w Polsce poprzez dostosowanie obowiązujących przepisów do aktualnych uwarunkowań.

Wysoka Izbo! Dokumenty publiczne są podstawowym narzędziem identyfikacji obywateli i potwierdzeniem ich uprawnień. Od jakości i wiarygodności tych dokumentów zależy nie tylko bezpieczeństwo każdego z nas, ale także pewność całego systemu państwowego, administracji obrotu prawnego, gospodarki, służb czy relacji międzynarodowych. Dzisiejsze zagrożenia, w tym rozwój technologii umożliwiających coraz bardziej zaawansowane fałszerstwa, nakładają na państwo obowiązek zapewnienia pełnej kontroli nad procesami projektowania, wytwarzania oraz personalizacji dokumentów publicznych.

Projekt przewiduje przyznanie Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA wyłącznego prawa do wytwarzania blankietów wybranych dokumentów publicznych. Jest to spółka o istotnym znaczeniu dla gospodarki państwa, działająca w oparciu o najwyższe standardy bezpieczeństwa, posiadająca certyfikowany system zarządzania bezpieczeństwem zgodny z normą ISO 14298 oraz zdolność do ochrony informacji niejawnych, w tym oznaczonych klauzulą "tajny" oraz "secret" Unii Europejskiej.

W uzasadnieniu projektu podkreślono, że tożsamość obywatela jest dziś jednym z najbardziej pożądanych zasobów dla świata przestępczego, w tym także dla podmiotów prowadzących działalność dywersyjną czy hybrydową. Doświadczenia ostatnich lat pokazują, że zagrożenia te nie mają charakteru teoretycznego. Przykłady z państw ościennych, w tym z Republiki Litewskiej, gdzie z przyczyn bezpieczeństwa zerwano współpracę z prywatnym producentem paszportów, dowodzą konieczności utrzymywania tych procesów pod pełnym nadzorem instytucji państwowych. Należy również zauważyć, że w Polsce rośnie liczba prób posługiwania się sfałszowanymi dokumentami w celu wyłudzania kredytów, nabywania usług czy obchodzenia procedur kontrolnych. Zabezpieczenie dokumentów publicznych przed sfałszowaniem to jeden z fundamentów bezpieczeństwa obrotu gospodarczego oraz zaufania do instytucji państwowej.

Projekt ustawy obejmuje także zmiany w ustawie o podatku akcyzowym. Znaki akcyzy, podobnie jak dokumenty publiczne, muszą być chronione w sposób szczególny. Są one gwarantami szczelności systemu podatkowego i prawidłowości obrotu towarami o dużym znaczeniu finansowym. Przypomnę, że planowane wpływy z akcyzy w 2026 r. mają wynieść ponad 103 mld zł. To jeden z najważniejszych elementów dochodów budżetu państwa. Utrzymanie bezpieczeństwa produkcji znaków akcyzy to bezpośredni element ochrony interesów finansowych państwa.

Wysoka Izbo! Projekt ustawy ma również wymiar strategiczny. W świecie, w którym rośnie liczba cyberataków, destabilizacyjnych działań hybrydowych oraz prób wpływania na infrastrukturę krytyczną, ograniczenie zależności od podmiotów zagranicznych i umocnienie suwerenności technologicznej państwa jest działaniem odpowiedzialnym i koniecznym. Przekazanie kluczowych procesów jednemu wyspecjalizowanemu podmiotowi pozostającemu pod kontrolą państwa pozwoli uniknąć ryzyka ujawnienia danych obywateli czy technologii bezpieczeństwa podmiotom nieuprawnionym. Projekt nie wprowadza dodatkowych obciążeń dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw.

Reasumując, chcę powiedzieć, że przedstawiony projekt ustawy ma służyć wzmocnieniu bezpieczeństwa państwa, ochronie danych obywateli i zapewnieniu ciągłości funkcjonowania administracji publicznej oraz zwiększaniu odporności systemu dokumentów publicznych na współczesne zagrożenia technologiczne i geopolityczne. W ocenie klubu Prawo i Sprawiedliwość ustawa ta realizuje istotny interes publiczny, nie narusza zasady konkurencji ani nie ogranicza działalności gospodarczej w sposób nieuzasadniony. W związku z tym Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość wyraża zrozumienie dla potrzeby przyjęcia projektu oraz pozytywnie ocenia kierunek proponowanych rozwiązań, uznając je za ważne dla bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej.