Interpelacja nr 10770

Ważnym sukcesem rządu Zjednoczonej Prawicy było udostępnienie podatnikom VAT szeregu informacji ułatwiających firmom weryfikację podatkowej uczciwości ich biznesowych partnerów. Wprowadzenie najpierw „czarnej”, a potem „białej listy” podatników VAT, a także oczyszczenie rejestru podatników VAT z podmiotów, które nie powinny w nim figurować, stanowiło ważny krok w kierunku zwalczania przestępczości podatkowej. W jego efekcie polski publiczny rejestr podatników VAT stał się jednym z najbardziej wiarygodnych i efektywnych w Unii Europejskiej.

Usunięcie podmiotu z rejestru VAT ma charakter silnie inwazyjny i dezorganizujący działalność gospodarczą, tak że powinno być stosowane jedynie w sytuacji, gdy organ jest pewien spełnienia przesłanek wykreślenia. Tymczasem przedsiębiorcy coraz częściej informują o rosnącej liczbie nieuzasadnionych wykreśleń z rejestru podatników. Dość dodać, że według danych Ministerstwa Finansów od 1 stycznia 2017 r. do 30 czerwca 2023 r. wykreślono z rejestru VAT 683 130 podmiotów (https://podatki.gazetaprawna.pl/artykuly/9329684,setki-tysiecy-firm-przestaly-byc-podatnikami-vat.html), zaś tylko w okresie od marca 2024 r. do marca 2025 r. – aż 132,5 tys. (https://podatki.gazetaprawna.pl/artykuly/9800297,fiskus-wykresla-tysiace-firm-z-rejestru-vat-czy-robi-to-zgodnie-z-pra.html).

Mając powyższe na uwadze, uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Z czego wynika 30-procentowy wzrost liczby wykreśleń z rejestru VAT w okresie od 1 marca 2024 r. do 31 marca 2025 r. w stosunku do lat poprzednich?

2. Ile podmiotów usunięto z rejestru VAT w poszczególnych latach okresu 2017–2024? Jakie były przyczyny dokonywanych w poszczególnych latach wykreśleń?

3. Jaka część wykreśleń wynikała w poszczególnych latach z faktu zawieszenia przez podatnika prowadzenia działalności gospodarczej, a jaka z innych przyczyn, np. z powodu nieistnienia podatnika, niezgodności danych rejestrowych z rzeczywistością, braku złożenia przez podatnika deklaracji lub składania deklaracji „zerowych”? Jaka ich liczba wynikała z braku kontaktu z podatnikiem lub jego pełnomocnikiem, a jaka – z niestawiennictwa podatnika na wezwanie organu?

4. Jakie działania podjęło Ministerstwo Finansów od 13 grudnia 2023 r. celem zapobiegania wykreślaniu z rejestru VAT uczciwych podatników? Jakie działania planowane są w tym zakresie na lata 2026–2027? W jaki sposób Ministerstwo Finansów planuje zrekompensować podatnikom straty wynikające z nieuzasadnionych wykreśleń z rejestru VAT? Czy toczą się obecnie w Ministerstwie Finansów prace nad zaadresowaniem tego problemu? Kiedy propozycja odpowiedniej regulacji przedstawiona zostanie do konsultacji publicznych?