Interpelacja nr 10275

Szanowna Pani Minister,

w dniu 4 czerwca 2024 r. Trybunał Konstytucyjny, w sprawie o sygnaturze SK 140/20, orzekł, iż art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w zakresie stosowania wobec osób, które nabyły prawo do wcześniejszej emerytury przed 6 czerwca 2012 r., a następnie wystąpiły o emeryturę powszechną po 1 stycznia 2013 r., jest niezgodny z art. 67 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji RP.

Wyrok ten potwierdził niekonstytucyjność stosowania mechanizmu pomniejszania podstawy obliczenia emerytury o kwoty wcześniej pobranych świadczeń. Dotyczy to grupy nawet 200 tysięcy obywateli, w większości kobiet, które zostały poszkodowane przez niekorzystną interpretację przepisów przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Pomimo że wyrok TK zapadł niemal rok temu, nie został on dotąd opublikowany w Dzienniku Ustaw, co w opinii ZUS uniemożliwia jego formalne stosowanie. Tymczasem sądy powszechne (m.in. Sąd Okręgowy w Szczecinie) już orzekają na jego podstawie, przyznając emerytom prawo do ponownego przeliczenia świadczeń bez zastosowania art. 25 ust. 1b.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

Czy planowane jest opublikowanie wyroku SK 140/20 w Dzienniku Ustaw, a jeśli nie – jakie są przyczyny tej zwłoki?

Jakie działania podejmuje ministerstwo w celu zapewnienia, że ZUS nie będzie arbitralnie odmawiał ponownego przeliczenia świadczeń emerytalnych osobom objętym zakresem wyroku?

Czy planowane jest wydanie wytycznych dla ZUS, aby zapewnić jednolitą i sprawiedliwą interpretację skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego?

Czy rząd przewiduje możliwość zrekompensowania strat poniesionych przez osoby, którym niesłusznie obniżono emeryturę wskutek stosowania przepisu uznanego za niekonstytucyjny?

Ilu obywateli może objąć wykonanie wyroku TK w praktyce oraz jaki może być łączny koszt dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych?

Z wyrazami szacunku

Michał Wójcik
Poseł na Sejm RP