Interpelacja nr 2229

Podsekretarz stanu Paulina Piechna-Więckiewicz, 18.04.2024

Odpowiedź na interpelację nr 2229

w sprawie bezpłatnych zajęć pozalekcyjnych w szkołach

Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Paulina Piechna-Więckiewicz

Warszawa, 18-04-2024

Szanowny Panie Marszałku,

składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Pana Daniela Milewskiego, Posła na Sejm RP w sprawie bezpłatnych zajęć pozalekcyjnych w szkołach.

Szanowny Panie Pośle,

zgodnie z ustawą – Prawo oświatowe[1] system oświaty zapewnia między innymi „warunki do rozwoju zainteresowań i uzdolnień uczniów przez organizowanie zajęć pozalekcyjnych i pozaszkolnych oraz kształtowanie aktywności społecznej i umiejętności spędzania czasu wolnego”.

Wykonanie tych zadań odbywa się przez udział uczniów w zajęciach pozalekcyjnych organizowanych przez szkoły oraz pozaszkolnych oferowanych przez placówki wychowania pozaszkolnego. Zajęcia pozalekcyjne mogą być organizowane nieodpłatnie, np. przez nauczycieli lub wolontariuszy albo przez podmioty, które w szkole realizują swoje zadania statutowe lub komercyjnie. Obecne rozwiązania umożliwiają korzystanie przez dzieci i młodzież z zajęć pozalekcyjnych rozwijających umiejętności. Placówka wychowania pozaszkolnego realizuje zadania edukacyjne, wychowawcze, opiekuńcze, profilaktyczne, prozdrowotne, kulturalne, sportowe i rekreacyjne. W placówce wychowania pozaszkolnego są organizowane zajęcia stałe, okresowe lub okazjonalne, wynikające z potrzeb środowiska lokalnego. Placówka przy realizacji zadań współpracuje ze środowiskiem lokalnym, w zależności od potrzeb, z organizacjami pozarządowymi oraz innymi instytucjami działającymi na rzecz rodziny, dzieci i młodzieży.

Szkoły i placówki wychowania pozaszkolnego[2] uczestnicząc w zagospodarowaniu czasu wolnego dzieci i młodzieży prowadzą zajęcia, które pozytywnie wpływają na rozwój intelektualny, fizyczny i psychospołeczny uczniów.

W roku szkolnym 2022/2023 działało 220 placówek wychowania pozaszkolnego[3], w tym 13 pałaców młodzieży, 93 młodzieżowych domów kultury, 37 ognisk pracy pozaszkolnej, 35 międzyszkolnych ośrodków sportowych, 8 ogrodów jordanowskich, 13 pozaszkolnych placówek specjalistycznych oraz 21 niepublicznych placówek oświatowo -wychowawczych.

Z zajęć oferowanych przez te placówki, w roku szkolnym 2022/2023 skorzystało 904 623 uczestników. Natomiast z zajęć sportowych skorzystało 138 317 uczestników.

W roku szkolnym 2022/2023 z zajęć dodatkowych rozwijających uzdolnienia i zainteresowania skorzystało 672 678 uczniów w 5 773 szkołach. Natomiast z zajęć sportowych skorzystało 112 533 uczniów w 3 094 szkołach[4].

Ponadto, zgodnie z rozporządzeniem w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół[5] od roku szkolnego 2019/2020 uczniom klas I – III szkoły podstawowej zapewniono 3 godziny do dyspozycji dyrektora szkoły, uczniom klas IV-VIII – 4 godziny do dyspozycji dyrektora szkoły, a uczniom LO i technikum – odpowiednio 3 oraz 4 godziny do dyspozycji dyrektora szkoły[6].

Godziny do dyspozycji dyrektora szkoły powinny być przeznaczane na zajęcia rozwijające zainteresowania i uzdolnienia uczniów, w szczególności zajęcia związane z kształtowaniem ich aktywności i kreatywności. Decyzję, konkretnie, jakie to będą zajęcia powinien podjąć dyrektor szkoły uwzględniając potrzeby uczniów oraz dotychczasowe doświadczenia w tym zakresie. Zajęcia realizowane w ramach godzin do dyspozycji dyrektora szkoły, zgodnie z prawem oświatowym, nie są zajęciami obowiązkowymi dla wszystkich uczniów.

W przypadku szkół prowadzących kształcenie zawodowe godziny do dyspozycji dyrektora szkoły mogą być przeznaczone na zajęcia związane z kształtowaniem kompetencji zawodowych, w technikum na realizację przedmiotów w zakresie rozszerzonym (jeżeli kształcenie w zawodzie szkolnictwa branżowego tego wymaga).

Jednocześnie informuję, że rozpoczął się nabór do programu Ministra Sportu i Turystyki „Aktywna Szkoła”, który upowszechnia Minister Edukacji. W ramach współpracy międzyresortowej, Minister Edukacji i Minister Sportu i Turystyki, zachęca organy prowadzące szkoły publiczne do składania wniosku. Program „Aktywna Szkoła” będzie finansowo wspierał samorządy i inne organy prowadzące szkoły publiczne w upowszechnianiu aktywności fizycznej nie tylko wśród uczniów, ale także całych rodzin - oferta jest wielopokoleniowa.

W ramach programu można aplikować o środki finansowe na prowadzenie zajęć:

na szkolnych obiektach sportowych w weekendy (w wakacje od poniedziałku do piątku) dla społeczności lokalnej, w szczególności dla dzieci i młodzieży – Zadanie Aktywny weekend,

wydarzeń sportowych na obiektach sportowych powstałych w ramach rządowego programu inwestycyjnego „Moje Boisko – Orlik 2012” (7 dni w tygodniu z wyłączeniem świąt) - Zadanie Aktywny Orlik;

pozalekcyjnych sportowych dla dzieci i młodzieży w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych - Zadanie Aktywny do kwadratu.

Jednocześnie trwają rozmowy i prace z innymi resortami na rzecz możliwości poszerzenia oferty dodatkowych otwartych zajęć pozalekcyjnych.

Z poważaniem

Z upoważnienia Ministra Edukacji
Paulina Piechna-Więckiewicz
Podsekretarz Stanu

[1] art. 1 ust. 1 pkt 20 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 900, z późn. zm.).

[2] Placówki wychowania pozaszkolnego: pałace młodzieży, młodzieżowe domy kultury, międzyszkolne ośrodki sportowe, ogniska pracy pozaszkolnej, ogrody jordanowskie i pozaszkolne placówki specjalistyczne, realizują zadania edukacyjne, wychowawcze, opiekuńcze, profilaktyczne, prozdrowotne, kulturalne, sportowe i rekreacyjne.

[3] Dane za poprzedni rok szkolny zbierane są do dnia 10 października następnego roku szkolnego.

[4] Dane za poprzedni rok szkolny zbierane są do dnia 10 października następnego roku szkolnego.

[5] Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 kwietnia 2019 r. w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół (Dz. U. z 2024 r. poz. 80).

[6] Każda klasa na pierwszym etapie edukacyjnym realizuje 3 godziny do dyspozycji dyrektora szkoły w ciągu 3-letniego okresu kształcenia, na drugim etapie edukacyjnym 4 godziny w ciągu całego 5- letniego okresu kształcenia, na trzecim etapie odpowiednio 3 i 4 godziny w ciągu odpowiednio 4- i 5- letniego okresu kształcenia. Branżowa szkoła I stopnia – 3 godziny w ciągu 3 lat.