Wystąpienie: Jarosław Sachajko

Bardzo dziękuję.

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Specjalne strefy przyniosły Polsce inwestycje, zakłady, miejsca pracy. Nie wolno jednak oceniać tego systemu wyłącznie wartością deklarowanych nakładów. Trzeba zapytać, kto otrzymał pomoc, gdzie trafiły inwestycje, ile korzyści rzeczywiście pozostało w Polsce. Rząd podaje, że w ramach Polskiej Strefy Inwestycji do końca 2025 r. wydano 3700 decyzji o wsparciu obejmujących 154 mld zł deklarowanych inwestycji.

Polskie mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa otrzymały wprawdzie 64% decyzji, ale odpowiadały tylko za 16% wartości inwestycji i 18% deklarowanych nowych miejsc pracy. Powstaje więc poważne ryzyko, że polski przedsiębiorca otrzymuje wiele małych decyzji, a największe korzyści podatkowe trafiają do wielkich koncernów posiadających prawników, kapitał i zdolności negocjacyjne.

Drugim zagrożeniem jest pogłębianie różnic regionalnych. Polska Strefa Inwestycji obejmuje cały kraj. Bez silnych preferencji terytorialnych inwestor wybiera przede wszystkim miejsca z autostradą, dużym rynkiem pracy, uczelniami i gotową infrastrukturą. Pomoc publiczna, która miała wyrównywać szanse słabszych powiatów, może dodatkowo wzmacniać Warszawę, Wrocław, Poznań czy aglomerację śląską, zamiast przyciągać przemysł do Polski wschodniej i miast tracących mieszkańców. Potrzebujemy pełnej informacji o strukturze własności inwestorów, wartości ulg podatkowych, kosztach pomocy przypadających na jedno trwałe miejsce pracy, poziomie wynagrodzeń oraz udziale polskich dostawców. Należy utworzyć osobny instrument dla polskich małych i średnich firm, zwiększać preferencje dla powiatów o wysokim bezrobociu i depopulacji oraz premiować inwestycje zapewniające transfer technologii, badania w Polsce i współpracę z krajowymi przedsiębiorcami. Pomoc publiczna ma budować polski przemysł i rozwijać słabsze regiony. Nie może być jedynie konkursem ulg podatkowych dla największego i najbardziej mobilnego kapitału. Dziękuję.