Wystąpienie: Włodzimierz Skalik

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Osnową tragicznych zdarzeń na Wybrzeżu w grudniu 1970 r. była drastyczna podwyżka cen detalicznych mięsa, przetworów mięsnych oraz innych artykułów spożywczych, w czasach, gdy obowiązywały ceny regulowane urzędowo. (Gwar na sali, dzwonek) Protesty rozpoczęły się 14 grudnia w Gdańsku, a 15 grudnia ogłoszono strajk powszechny.

Do siłowego rozstrzygnięcia skutkującego śmiertelnymi ofiarami i dużą liczbą rannych doszło w tzw. czarny czwartek 17 grudnia. W piątek, nazajutrz, tym razem w Szczecinie doszło do starć, w których śmierć ponieśli kolejni protestujący. Do miast północnej Polski przyłączyły się Białystok, Nysa, Oświęcim, Warszawa i Wrocław, gdzie zorganizowano kolejne strajki. W ocenie wielu historyków wydarzenia te były wynikiem krwawej prowokacji komunistycznych władz, mającej na celu przewrót pałacowy przeprowadzony za zgodą Moskwy. Krew na bruku miała pozwolić na odsunięcie od władzy Gomułki i jego towarzyszy. Przygotowania do tej prowokacji objęły manewry przeprowadzone w listopadzie 1970 r. na Pomorzu Zachodnim pn. "Pojezierze 70" w celu zgrywania sieci łączności wojska, milicji, straży pożarnej i innych służb.

Przyszłego pierwszego sekretarza PZPR Edwarda Gierka kilka miesięcy wcześniej wizytował w Katowicach w towarzystwie Wojciecha Jaruzelskiego marszałek Greczko, który z wyprzedzeniem zlustrował przyszłego moskiewskiego namiestnika.

O zaplanowanej prowokacji świadczy skala z dnia na dzień użytych sił: 550 czołgów, 700 transporterów opancerzonych, 5 tys. milicjantów i aż, uwaga, 27 tys. żołnierzy. Tę prowokację potwierdza sekwencja zdarzeń. O podwyżce poinformowano społeczeństwo wyjątkowo prowokacyjnie w okresie przedświątecznym, 12 grudnia. A 13 grudnia komunikaty o podwyżkach cen podała prasa. Jednak już niemalże tydzień wcześniej, 8 grudnia, w Ministerstwie Obrony Narodowej i Ministerstwie Spraw Wewnętrznych rozpoczęto przygotowania w ramach ochrony, porządku i bezpieczeństwa publicznego. A 11 grudnia, zanim ogłoszono podwyżki, jednostki MSW zostały postawione w stan pełnej gotowości.

W związku z tym wnoszę poprawkę, by w tytule uchwały i w ostatnim jej akapicie słowa "rewolty" zastąpić słowami "prowokacji i masakry" (Dzwonek), co zdecydowanie lepiej odda charakter wydarzeń, które Wysoka Izba słusznie zamierza uczcić. Dziękuję. (Oklaski)