Wystąpienie: Witold Tumanowicz

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pierwsze słowa, jakie cisną mi się na usta, są takie, że zastanawiam się, co panu premierowi odbiło, żeby w obecności kanclerza Niemiec na konferencji w Niemczech deklarować, że to Polska i polski podatnik będą wypłacali odszkodowania polskim ofiarom niemieckich zbrodni II wojny światowej.

(Poseł Joanna Borowiak: Wstyd i hańba!)

Powiem szczerze, że naprawdę mną wstrząsnęło, kiedy to usłyszałem. Na początku słyszałem tylko doniesienia, a jak to zobaczyłem, to naprawdę mną wstrząsnęło. W okolicznościach, kiedy państwo niemieckie od dziesięcioleci wypłaca miliardowe świadczenia wybranym grupom poszkodowanych, polski premier postanowił przenieść odpowiedzialność za finansowanie zbrodni III Rzeszy na Polskę i polskiego podatnika.

Mam pytania: Czy rząd zamierza formalnie domagać się od Niemiec zwrotu środków, które Polska miałaby wypłacać zamiast państwa niemieckiego? Jeśli tak, proszę wskazać tryb, narzędzia i harmonogram działań. Jeśli nie, to dlaczego rząd rezygnuje z dochodzenia odpowiedzialności od agresora? Po drugie, jak rząd potraktuje osoby posiadające podwójne obywatelstwo, w tym tych, którzy otrzymali świadczenia od innych państw? Czy będą mogli uzyskać kolejne świadczenia z budżetu Polski i na jakiej podstawie? Jaka jest szacowana łączna kwota programu? Czy Ministerstwo Finansów przygotowało jakąś analizę obciążeń dla budżetu na rok 2026 i lata następne? Proszę wskazać źródła finansowania tego projektu. Czy rząd ma świadomość - i to jest podstawowe pytanie - że rozpoczęcie wypłat przez Polskę może zostać odebrane jako przejęcie odpowiedzialności finansowej za zbrodnie niemieckie i osłabi polskie roszczenia reparacyjne? Czy przeprowadzono jakąś analizę skutków takiej decyzji dla polskiej pozycji negocjacyjnej? I przede wszystkim czy polski premier w ogóle negocjował z kimkolwiek tego typu deklaracje, np. w rządzie? Dziękuję. (Oklaski)