Wystąpienie: Michał Pyrzyk

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe mam zaszczyt zaprezentować oświadczenie w sprawie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks wyborczy, który przede wszystkim, ale nie wyłącznie, dotyczy wprowadzenia nowej instytucji prawa wyborczego, tj. sekretarzy obwodowych komisji wyborczych.

Główny cel nowelizacji, jak piszą sami wnioskodawcy, stanowią usprawnienie oraz profesjonalizacja prac obwodowych komisji wyborczych. W ostatnich wyborach, i nie tylko w ostatnich, zdarzały się błędy w działaniach obwodowych komisji polegające na niewłaściwym stemplowaniu lub braku stempla na karcie do głosowania, były błędy w liczeniu głosów i wypełnianiu protokołów. Zdarzały się, choćby w wyborach prezydenckich, w drugiej turze, zamiany liczby głosów pomiędzy kandydatami, polegające często na błędnym przepisaniu wyników. Błędy te mogły być efektem zwykłej pomyłki lub nieuwagi, ale także spowodowane mogły być brakiem dostatecznego przeszkolenia lub doświadczenia członków komisji. Wiemy, że w skrajnych przypadkach, oczywiście jeśli błędów jest bardzo dużo i dotyczą one znacznej liczby głosów, może mieć to wpływ na całościowy wynik każdych wyborów, a szczególnie wyborów samorządowych.

Dlatego naszym zdaniem wskazane jest podjęcie działań mających w sposób systemowy ograniczyć liczbę uchybień. Mówię celowo: ograniczyć, bo błędy zawsze mogą się pojawić. Kluczową zmianą zaproponowaną w tym celu jest ustanowienie nowej, apolitycznej funkcji sekretarza obwodowej komisji wyborczej, który ma w toku procesu wyborczego współdziałać z przewodniczącym w celu koordynacji prac komisji. Sekretarze obwodowych komisji wyborczych z uwagi na szczególne wymagania dotyczące wieku, wykształcenia czy doświadczenia zawodowego mają stanowić czynnik profesjonalny w tych gremiach. Jako członkowie obwodowych komisji wyborczych sekretarze nie będą jedynie biernymi obserwatorami procesu wyborczego, ale jego nieodłączną częścią. W tym zakresie sekretarze będą posiadali szereg obowiązków kontrolnych na różnych etapach procesu wyborczego.

Poselski projekt zakłada też przywrócenie przepisów ograniczających możliwość zgłaszania kandydatów do obwodowych komisji wyłącznie do komitetów, które zarejestrowały listy lub kandydatów w danym okręgu wyborczym, tak aby wyeliminować tzw. komitety widma, które skupiały się tylko na obsadzaniu komisji swoimi ludźmi. Te zapisy są zatem powrotem do rozwiązań przyznających większe uprawnienia tym komitetom, które faktycznie biorą udział w wyborach i zgłaszają swoich kandydatów w danych wyborach.

Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe, popierając kierunkowo zmiany proponowane w projekcie ustawy, jest za skierowaniem go do dalszych prac w komisji. Dziękuję za uwagę.