Wystąpienie: Witold Tumanowicz

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Podczas pierwszego czytania poseł Szymański wskazywał, że mamy do czynienia z ustawą, która więcej reguluje niż rozwija, więcej kontroluje niż inspiruje. Niestety po pracach komisji ta ocena pozostaje aktualna. Projekt nie przeszedł istotnych zmian merytorycznych. Nie kwestionujemy potrzeby regulacji i działalności kosmicznej. Przeciwnie, uważamy, że kosmos jest dziś jedną z kluczowych domen suwerenności państwa, zarówno gospodarczej, jak i w zakresie bezpieczeństwa. Tym bardziej oczekiwalibyśmy od rządu myślenia strategicznego, a nie wyłącznie administracyjnego. Projekt ustawy nadal powstaje w oderwaniu od aktualnej strategii państwa. Polska Strategia Kosmiczna jest dokumentem sprzed lat, sprzed wojny na Ukrainie i sprzed skokowego wzrostu znaczenia technologii satelitarnych. Tymczasem proponowana regulacja nie wyznacza żadnych ambicji ani kierunków rozwoju dla Polski w tej nowej przestrzeni rywalizacji państw. Ustawa ma również charakter wyraźnie defensywny. Dominuje w niej język kontroli, ryzyka i procedur, a brakuje jasnego postawienia interesu narodowego jako punktu odniesienia. Państwo, które chce być podmiotowe, musi wiedzieć, jakie kompetencje i sektory chce rozwijać. Tego w tym projekcie nie ma. Co istotne, ustawa uderza w segmenty rynku kosmicznego, w których Polska już realnie działa. Zbyt szerokie definicje obejmują także wyspecjalizowanych dostawców komponentów i usług, którzy zostają objęci takim samym reżimem odpowiedzialności jako operatorzy całych misji kosmicznych. To rozwiązanie nieproporcjonalne, wygodne dla administracji, ale szkodliwe dla rozwoju krajowego przemysłu i innowacji.

Wysoka Izbo! Po pracach komisji projekt pozostaje projektem asekuracyjnym i pozbawionym ambicji państwowej, a w świecie, w którym kosmos staje się kolejną areną twardej rywalizacji, brak ambicji oznacza zgodę na pozostanie widzem, a nie uczestnikiem. Natomiast Konferencja widzi potrzebę uchwalenia ustawy kosmicznej i rozwoju w tym kierunku. Jednak ze względu na zastrzeżenia, o których wspomniałem, wstrzymamy się od głosu. Dziękuję.