Wystąpienie: Czesław Hoc

Oświadczenie poselskie w sprawie gwałtownego wzrostu bezrobocia wśród osób młodych

W okresie rządów koalicji 13 grudnia niemal co ósmy Polak do 25. roku życia pozostaje bez pracy. Młodzi ludzie obecnie niejednokrotnie składają od kilkudziesięciu do nawet kilkuset CV i podań o pracę. Ok. 90-95% pracodawców w ogóle nie odpowiada na zgłoszenia, a zaproszeń na rozmowę o pracę jest zaledwie kilka albo nie ma ich wcale. Coraz częściej się zdarza, że to przynależność partyjna młodych ludzi jest przepustką do zatrudnienia, a nie kompetencje, umiejętności, aktywność, kreatywność i uczciwość młodego człowieka.

Według Eurostatu aż o 27% wzrosło w Polsce bezrobocie mierzone w ujęciu rocznym - maj 2024 r. vs maj 2025 r. - wśród młodych osób. To zdecydowanie najwyższy wzrost w całej UE. Warto dodać, że u naszych sąsiadów na Litwie i na Słowacji zdecydowanie się ono zmniejszyło. Brak pracy wpływa na psychikę młodych ludzi. Wielu z nich w wyniku niekończących się poszukiwań popada w depresję.

W tym czasie rząd koalicji 13 grudnia zajmuje się projektami ustaw o związkach partnerskich, powszechnym dostępie do aborcji czy rozwodach pozasądowych. Co więcej, w ogóle nie reaguje na dramatyczny wzrost cen energii, który jest najwyższy w Europie, ani na obecnie szokujący wzrost cen paliwa.

Młodzi w poszukiwaniu pracy zostali pozostawieni sami sobie. Gwałtowny wzrost kosztów nośników energii, słabnąca koniunktura w gospodarce, a więc spadek zamówień i poważne obniżenie rentowności przedsiębiorstw, brak doświadczenia, niedopasowanie wykształcenia do potrzeb rynku pracy - to wszystko stawia ludzi młodych w dostępie do pracy na straconej pozycji.

Dramat powiększa obniżenie środków w planie finansowym Funduszu Pracy na 2026 r., w którym zapisano o 100 mln zł mniej na refundację wynagrodzeń pracowników młodocianych zdobywających zawód, co wyraźnie osłabia kształcenie dualne, czyli łączenie nauki z pracą, tzw. learning by doing, i wpływa bardzo niekorzystnie na przyszłość uczniów, którzy wybierają szkoły branżowe i naukę zawodu u pracodawcy. Powiatowe urzędy pracy wielu województw borykają się zaś z brakiem funduszy na aktywne przeciwdziałanie bezrobociu, albowiem ich budżet został obcięty o ponad 1,5 mld zł, co stanowi redukcję o 40%.

Przykry jest fakt, że w wielu przypadkach młodzi nie mogą nawet skorzystać ze zwolnienia z podatku, tzw. PIT-0 dla młodych pracowników, którzy nie ukończyli 26. roku życia, wprowadzonego przez rząd Prawa i Sprawiedliwości od 1 sierpnia 2019 r., bo... nie mają pracy.