Wystąpienie: Czesław Hoc

11 kwietnia - Światowy Dzień Osób z Chorobą Parkinsona

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Każdego roku w dniu 11 kwietnia obchodzimy Światowy Dzień Osób z Chorobą Parkinsona, World Parkinson's Disease Day. Jest okazja, by w tym dniu przedstawić kilka optymistycznych - w mojej ocenie - informacji. Mianowicie choroba nie odbiera tożsamości ani godności, ale zmienia m.in. sposób poruszania się. Pojawia się drżenie rąk, zmienia się mowa, spowalniają reakcje. Nie zmieniają one jednak tego, kim człowiek naprawdę jest. Trzeba też wiedzieć, że jeśli choroba Parkinsona jest odpowiednio, profesjonalnie i kompleksowo leczona w przyjaznym otoczeniu, to można przez długie lata zachować samodzielność i sprawność.

Wreszcie obecne innowacyjne i nowoczesne, wręcz przełomowe, a nawet rewolucyjne metody terapii choroby Parkinsona dają realną nadzieję na spektakularne spowolnienie choroby i zdecydowaną poprawę rokowania. Są to m.in. zaawansowane techniki farmakologiczne, czyli nowoczesne leki z grupy agonistów dopaminy, np. pramipeksol, ropinirol i rotygotyna; terapie genowe, np. dostarczanie zerowych kopii genów do neuronów; terapie komórkowe, np. przeszczepy komórek macierzystych w celu zastąpienia uszkodzonych neuronów. Oto w Japonii zatwierdzono do komercyjnego leczenia Amchepry, pierwszą na świecie terapię choroby Parkinsona, w której do mózgu pacjenta wszczepia się neurony wytworzone z komórek macierzystych, w tzw. indukowanych komórkach pluripotencjalnych (iPS), czyli komórkach macierzystych powstających z przeprogramowanych komórek dorosłego człowieka. Są też: obecny program lekowy oparty na podskórnej infuzji leku Produodopa, tj. foskarbidopy i foslewodopy, za pomocą niewielkiej pompy, innowacyjna i bezinwazyjna terapia zogniskowanymi ultradźwiękami, tzw. magnetic resonance-guided focused ultrasound, czy nowatorskie techniki chirurgiczne, m.in. głęboka stymulacja mózgu DBS, czyli wszczepienie elektrod do określonych obszarów mózgu, które są połączone z urządzeniem stymulującym, lub precyzyjne metody usunięcia części mózgu odpowiedzialnej za objawy Parkinsona: pallidotomia i talamotomia.

11 kwietnia 1755 r. urodził się James Parkinson, angielski chirurg, farmaceuta i paleontolog, który jako pierwszy opisał objawy tej choroby. Choroba Parkinsona należy do tzw. chorób neurodegeneracyjnych, czyli uszkadzających neurony w mózgu, które prowadzą do niedoboru dopaminy, czyli neuroprzekaźnika i neuromodulatora, z grupy katecholamin, także prekursora do syntezy noradrenaliny oraz adrenaliny.

W Polsce na chorobę Parkinsona cierpi ok. 90 tys. osób. Zapada na nią ok. 8 tys. rocznie. Symbolem Światowego Dnia Choroby Parkinsona i samej choroby jest biało-czerwony tulipan. W roku 1981 holenderski ogrodnik chorujący na parkinsona wyhodował tę odmianę tulipana i nazwał ją imieniem dr. Jamesa Parkinsona na cześć odkrywcy.