Wystąpienie: Bogumiła Olbryś

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! 40 lat po tragicznej sytuacji w Czarnobylu, 26 kwietnia br. minęły cztery dekady od największej katastrofy jądrowej w historii świata. Jej skutki są dziś lepiej zrozumiane, ale wciąż nie w pełni zamknięte.

Bilans po 40 latach. Wzrost zachorowań na raka tarczycy u osób, które jako dzieci były narażone na radioaktywny jod 131. Wzrost zachorowań na choroby układu krążenia, na zaćmę oraz skutki psychospołeczne. W Polsce płyn Lugola decyzją z 1986 r. był działaniem ostrożnościowym wobec jodu 131. Dziś ocenia się go jako ograniczający ryzyko chorób tarczycy przy ówczesnej niepewności informacyjnej.

Katastrofa przebudowała globalne podejście do bezpieczeństwa jądrowego. Monitoring środowiskowy, procedury kryzysowe i międzynarodowa współpraca zostały znacząco wzmocnione. Wojna na Ukrainie dodała nowe ryzyka. Epizody w postaci uszkodzeń infrastruktury ochronnej i przerwy w pracach serwisowych przypomniały, że Czarnobyl to nadal zamrożony, a nie zamknięty temat - wciąż uczy pokory wobec nieznanych i nowych technologii. Dziękuję. (Oklaski)