Wystąpienie: Czesław Mroczek

Szanowna Pani Marszałek! Szanowni Państwo! Tak jak powiedział pan minister Bartoszewski, bardzo krótko w uzupełnieniu tej prezentacji, której dokonał pan minister, chcę powiedzieć, że jak państwo wiecie, jak przed chwilą zostało powiedziane, obecnie minister spraw wewnętrznych i administracji prowadzi sprawy zagadnień sankcyjnych na podstawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego. To jest ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. Dotychczasowe przepisy miały i mają przede wszystkim przeciwdziałać, jak wynika z samej nazwy, wspieraniu agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę oraz naruszeń praw człowieka lub represji wobec społeczeństwa obywatelskiego i opozycji demokratycznej w Federacji Rosyjskiej lub na Białorusi. Stanowią one dopełnienie unijnego systemu środków ograniczających w tym zakresie, opierającego się głównie na rozporządzeniach związanych z agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę z 2014 r.

Zgodnie z obowiązującą ustawą minister spraw wewnętrznych i administracji prowadzi listę osób i podmiotów, wobec których stosowane są środki ograniczające. Dotychczasowe efekty stosowania krajowych przepisów sankcyjnych to 554 aktualne wpisy na listę, obejmujące 119 podmiotów gospodarczych, w tym 99 powiązanych z kapitałem rosyjskim i 20 z białoruskim, oraz 435 osób na tej liście, głównie obywateli Republiki Białorusi - 385 osób, a w dalszej kolejności obywateli Federacji Rosyjskiej - 46 osób.

Projekt, który jest przedmiotem naszych obrad, naszej debaty rozszerza zakres podmiotowy stosowanych krajowych środków ograniczających także na inne osoby i podmioty objęte środkami ograniczającymi Unii Europejskiej. Już nie odnosi się tylko do agresji Rosji i nie dotyczy tylko Rosji i Białorusi, ale ma szerokie zastosowanie do każdej innej sytuacji, jeżeli będą takie działania podjęte przez unijne organy z innych względów.

W nowej regulacji krajowymi środkami ograniczającymi będą mogły być objęte także całe państwa, m.in. ze względu na ochronę bezpieczeństwa narodowego czy też ochronę podstawowego interesu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej. Ponadto projekt wprowadza nowe przesłanki wpisu na polską listę sankcyjną, tak jak powiedziałem, poza tymi, które obowiązują w tej chwili w odniesieniu do Rosji i Białorusi.

Proszę państwa, można powiedzieć, że wprowadzamy szeroką, uniwersalną regulację, która będzie swoistą, zresztą tak rząd to nazwał w uzasadnieniu, konstytucją sankcyjną, zawierającą ramowe uregulowania prawne zarówno w zakresie stosowania krajowych środków ograniczających, organów właściwych do stosowania odstępstw od tych środków, jak i kar pieniężnych i sankcji karnych za ich nieprzestrzeganie. Rozwiązania te są niezbędne nie tylko z uwagi na konieczność wdrożenia do polskiego porządku prawnego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z 24 kwietnia 2024 r. w sprawie określenia przestępstw związanych z naruszeniem unijnych środków ograniczających i sankcji za takie naruszenia, ale także ze względu na możliwość zapewnienia na poziomie krajowym reakcji na zagrożenia ochrony bezpieczeństwa narodowego lub ochrony podstawowego interesu bezpieczeństwa państwa.

Proszę państwa, organem właściwym w sprawie tych sankcji w dalszym ciągu będzie minister spraw wewnętrznych i administracji. Tutaj wielkie podziękowania za olbrzymią pracę Ministerstwa Spraw Zagranicznych w przygotowaniu tego projektu. Tak jak przed chwilą powiedziałem, to przepisy uniwersalne, które będą odnosić się do każdej sytuacji, w której trzeba będzie stosować te środki ograniczające. W związku z tym zwracamy się do państwa z prośbą o przyjęcie tej regulacji. Dziękuję bardzo. (Oklaski)