Wystąpienie: Ewa Leniart

Szanowna Pani Marszałek! Panowie Ministrowie! Wysoka Izbo! Żyjemy w czasach, kiedy definicja bezpieczeństwa ulega gwałtownej dewaluacji, jeśli nie idzie za nią sprawna technologia oraz odporna infrastruktura. Procedowana ustawa z druku nr 2355 to założenia nowego fundamentu bezpieczeństwa państwa wymuszone potrzebą dostosowania do dyrektywy unijnej CER, ale przede wszystkim przez realia wojny hybrydowej. Dzisiaj infrastruktura techniczna państwa to system naczyń połączonych. Padnięcie jednego ogniwa w ciągu kilku minut może sparaliżować logistykę, systemy bankowe czy energetykę państwa. Celem musi być stworzenie takiego systemu, aby te naczynia nie pękały kaskadowo. Dotychczasowa ustawa skupiała się na fizycznej ochronie obiektów, płocie, monitoringu czy strażnikach. Dzisiaj trzeba budować odporność podmiotu krytycznego w zupełnie inny sposób. Każdy operator infrastruktury krytycznej będzie musiał udowadniać, że potrafi utrzymać ciągłość działania także w warunkach ekstremalnych.

Projekt wprowadza obowiązek raportowania w czasie rzeczywistym wystąpienia incydentów i zakłada sektorowe podejście do oceny ryzyka. Inaczej będzie wyglądała ocena ryzyka dla sieci gazowej, a inaczej dla infrastruktury chmurowej. Największą rewolucją dla administracji jest zmiana struktury planów zarządzania kryzysowego, gdyż plany te będą się składać z dwóch części: zarządzania ryzykiem i reagowania kryzysowego. Ta ustawa to ogromne wyzwanie finansowe i organizacyjne dla przedsiębiorców i samorządów. Nowe wymogi to konieczność inwestycji w cyberbezpieczeństwo, w systemy automatyki przemysłowej i regularne przeprowadzanie audytów zewnętrznych, których koszt spadnie na operatorów, ale też ryzyko wysokich kar finansowych za niedopełnienie ciążących obowiązków. Projekt kładzie ogromny nacisk na sprawozdawczość. Operatorzy infrastruktury krytycznej mogą utonąć w raportach wstępnych, końcowych, planach odporności i audytach. Ustawa nakłada na samorządy i podmioty prywatne konkretne wymogi, ale nie wskazuje jasnych źródeł finansowania. Mówi się, że jest to forma ukrytego podatku od bezpieczeństwa. Istnieje bowiem ryzyko, że ostatecznie w cenach gazu, prądu czy wody za to bezpieczeństwo zapłacą obywatele. Pojawia się też wątpliwość, czy mimo wzmocnienia roli RCB w sytuacji ataku hybrydowego linia decyzyjna nie pozostanie nieczytelna między resortami, co może w sytuacji kryzysowej doprowadzić do paraliżu decyzyjnego. Na szczęście dzięki przyjęciu poprawki zgłoszonej przez klub Prawo i Sprawiedliwość udało się wyeliminować takie zagrożenie, że atak na małego dostawcę odnośnie do podmiotu krytycznego może położyć całą usługę kluczową. Za to serdecznie dziękuję.

Niemniej jednak składam poprawki. Pragnę w szczególności zwrócić uwagę na trzecią z nich. Dotyczy ona zapewnienia podmiotom krytycznym możliwości odliczenia od podstawy opodatkowania kwoty 5% kosztów uzyskania przychodów poniesionych w roku podatkowym na usunięcie skutków incydentów i awarii w infrastrukturze krytycznej. Jest to bowiem niezwykle ważne, ażeby podmioty te czuły, że mają realną zachętę do inwestowania w najdroższe i najskuteczniejsze w sytuacjach podbramkowych rozwiązania techniczne, a jednocześnie by skutecznie i szybko usuwały ewentualne awarie, które mogą stanowić realne zagrożenie dla ciągłości świadczenia usług kluczowych. Bardzo serdecznie dziękuję. Na ręce pani marszałek przedkładam poprawki klubu Prawa i Sprawiedliwości, prosząc o ich przyjęcie. (Oklaski)