Wystąpienie: Ewa Schädler
14.05.2026, godz. 21:22, 57. posiedzenie Sejmu, Poseł
Punkt porządku dziennego: Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 125. rocznicy strajku dzieci wrzesińskich (druki nr 2493 i 2564).
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polska 2050 mam przyjemność zająć stanowisko w sprawie projektu uchwały dotyczącego upamiętnienia 125. rocznicy strajku dzieci wrzesińskich.
Strajk dzieci wrzesińskich jest jednym z tych wydarzeń w polskiej historii, które pokazują, że walka o tożsamość narodową i prawo do własnego języka nie zawsze była prowadzona przez polityków czy żołnierzy. Czasem jej symbolem stawały się dzieci, które miały odwagę powiedzieć: nie systemowi odbierającemu im prawo do bycia Polakami.
W maju 1901 r. uczennice i uczniowie szkoły we Wrześni zaprotestowali przeciw germanizacji i narzucaniu języka niemieckiego podczas lekcji religii. Odmówili przyjęcia niemieckich podręczników i nauki katechezy w języku obcym. Spotkały ich za to represje, chłosta, areszt szkolny i przemoc, która dziś budzi szczególne poruszenie, bo była wymierzona przeciwko dzieciom. Jednak protest uczniów z Wrześni stał się czymś znacznie większym niż lokalny konflikt szkolny. Stał się symbolem społecznej solidarności i odpowiedzialności za kulturę, język oraz wychowanie kolejnych pokoleń. W obronie dzieci stanęli rodzice i lokalna społeczność mimo grożących im kar więzienia i grzywien. To doświadczenie pokazało, jak wielką siłę ma wspólnota oparta na wartościach i wzajemnym wsparciu. Wydarzenia wrzesińskie odbiły się szerokim echem również poza granicami Polski. Stały się znakiem sprzeciwu wobec wynaradawiania i przypomnieniem, że prawa człowieka, prawo do języka i edukacji w duchu własnej kultury są fundamentem wolnego społeczeństwa.
Klub Polski 2050 uważa, że pamięć o strajku dzieci wrzesińskich pozostaje ważna także dzisiaj. W świecie pełnym podziałów i napięć warto przypominać, że patriotyzm może wyrażać się nie tylko w wielkich słowach, ale także w codziennej trosce o język, edukację i kulturę oraz odpowiedzialności za wspólnotę. Klub Parlamentarny Polska 2050 poprze tę uchwałę. Dziękuję. (Oklaski)
W tej sprawie
Poselski projekt uchwały w sprawie upamiętnienia 125. rocznicy strajku dzieci wrzesińskich (druki nr 2493, 2564)
Miasta w tym wystąpieniu: Września
Zapis w stenogramie Sejmu (otwiera się w nowej karcie) | Transmisja z dnia posiedzenia (wystąpienie ok. godz. 21:22) (otwiera się w nowej karcie)
Źródło: System Informacyjny Sejmu, stan danych: 21.09.2026 13:35
Zdjęcie: fot. Kancelaria Sejmu

