Wystąpienie: Marcin Józefaciuk
18.06.2026, godz. 20:11, 60. posiedzenie Sejmu, Poseł
Punkt porządku dziennego: Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zabezpieczeniu socjalnym osób wykonujących zawód artystyczny (druk nr 2644).
Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Praca artystyczna jest pracą, nie mam co do tego żadnych wątpliwości. Kultura nie powstaje sama, tworzą ją ludzie: muzycy, aktorzy, plastycy, tancerze, twórcy ludowi, filmowcy czy pisarze. I wielu z nich rzeczywiście funkcjonuje w bardzo trudnym modelu: od zlecenia do zlecenia, bez stabilnego dochodu, bez jasnego zabezpieczenia chorobowego, zdrowotnego czy emerytalnego. Ale właśnie dlatego państwo powinno działać mądrze, sprawiedliwie i systemowo, a ten projekt, w mojej ocenie, tego warunku nie spełnia. Tworzymy specjalny status, specjalną komisję, specjalną procedurę, specjalny mechanizm dopłat. Pytanie brzmi: Dlaczego akurat tak? Dlaczego państwo wybiera jedną grupę zawodową, a nie rozwiązuje szerszego problemu ludzi pracujących nieregularnie, projektowo, na umowach cywilnoprawnych albo na pograniczu kilku zawodów? (Oklaski)
Mówię to także jako nauczyciel. W tym samym państwie nauczyciele słyszą o 3-procentowej waloryzacji. Często dorabiają, prowadzą zajęcia dodatkowe, pracują w szkołach artystycznych, domach kultury, ogniskach, przy projektach edukacyjnych i dla nich nie powstaje żaden specjalny system bezpieczeństwa. W Karcie Nauczyciela projekt robi zmianę techniczną, porządkującą nazwę instytucji - tyle. Problem realnego bezpieczeństwa zawodowego nauczycieli pozostaje jednak poza tą ustawą.
Mam też poważny problem z uznaniowością. Kto zadecyduje, kto jest wystarczająco artystą? Czy twórca z małej miejscowości, bez silnej organizacji branżowej, bez dorobku instytucjonalnego będzie miał takie same szanse jak osoba z dużego środowiska? Mam problem z kosztami administracji i tym, że system może być tak skomplikowany, że część osób nadal będzie uciekać w fikcyjne zatrudnienie, byle mieć ubezpieczenie. Dlatego nie odrzucam problemu, ale ta ustawa w obecnym kształcie wymaga głębokiej korekty. Pomoc nie może być przywilejem dla wybranych, musi być częścią sprawiedliwego systemu zabezpieczenia dla wszystkich, którzy pracują, ale których praca nie mieści się w klasycznym etacie. Dlatego jestem otwarty na dalsze prace nad tym projektem.
Swoją drogą, w Polsce jest tylu artystów, ilu uczniów w edukacji domowej. Tym pierwszym daje się wsparcie, a tym drugim zabiera finansowanie i obcina egzaminy on-line. To ciekawe. Dziękuję. (Oklaski)
W tej sprawie
Rządowy projekt ustawy o zabezpieczeniu socjalnym osób wykonujących zawód artystyczny (druki nr 2644)
Zapis w stenogramie Sejmu (otwiera się w nowej karcie) | Transmisja z dnia posiedzenia (wystąpienie ok. godz. 20:11) (otwiera się w nowej karcie)
Źródło: System Informacyjny Sejmu, stan danych: 21.09.2026 22:35
Zdjęcie: fot. Kancelaria Sejmu

