Wystąpienie: Mariusz Krystian

Pytania

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! 28 czerwca 1956 r. Poznań. Robotnicy wychodzą na ulicę z hasłem, które władza komunistyczna usłyszała jak wyrok na siebie samą: chleba i wolności. Nie prosili - żądali. I zapłacili za to najwyższą cenę. Czołgi wyjechały przeciwko własnym obywatelom. Zginęło co najmniej kilkadziesiąt osób. Wśród nich Romek Strzałkowski - chłopiec, który nie miał jeszcze 13 lat. 13 lat. Niech to wybrzmi w tej Izbie i niech nikt z nas nie przyzwyczai się do tego zdania.

Władza komunistyczna nazwała tamte wydarzenia prowokacją imperialistów i agentów, bo nie była zdolna powiedzieć prawdy, że to jej własny naród wstał i powiedział: dość.

Poznański Czerwiec był pierwszy. Pierwszy masowy bunt w powojennej Polsce. Pierwszy raz, kiedy system oparty na kłamstwie i przemocy musiał spojrzeć w twarz ludziom, których miał rzekomo wyzwalać. I pierwszy raz wyraźnie pokazał, czym ten system naprawdę jest. Ale Poznań 1956 to nie tylko data w podręczniku. To kamień węgielny. Z Poznania wyrósł Październik. Z Października - nadzieja, która nie zgasła. Przez Grudzień 1970, przez Czerwiec 1976, przez Sierpień 1980 aż do 1989 r. Każdy z tych zrywów stał na ramionach poprzedniego, a wszystkie stały na ramionach robotników z Cegielskiego.

Wysoka Izbo! Dziś oddajemy hołd ludziom, którzy w 1956 r. nie mieli żadnych gwarancji, że historia przyzna im rację. Nie mieli pewności, że ktokolwiek ich zapamięta. Wyszli mimo to. To jest właśnie odwaga, której uczymy się od nich do dziś. Dziękuję.