Wystąpienie: Michał Kołodziejczak

Dziękuję za zadane pytanie, jak najbardziej na czasie.

W ministerstwie rolnictwa został powołany specjalny zespół ds. monitorowania sytuacji na rynku, któremu przewodniczę. W tej chwili zajmujemy się konkretnie tą sytuacją dotyczącą żniw, czyli zbiorów. Jesteśmy już po trzech spotkaniach. W skład tego zespołu wchodzą przedstawiciele ministerstwa rolnictwa, ODR-ów, izb rolniczych, instytutu ekonomiki rolnictwa i GUS-u, a także osoby specjalnie dobierane na każde spotkanie naszego zespołu w zależności od konkretnej tematyki. Spotykamy się także z prezesem Elewarru, który przedstawia bieżącą sytuację, który mówi też o skupie. I dzisiaj mamy taką informację, którą mogę wam przekazać w krótkiej, konkretnej wypowiedzi.

Żniwa w Polsce przebiegają dobrze. Jeżeli chodzi o zbiory, to mamy dwie informacje. Pracownicy ODR-ów, izb rolniczych mówią, że w niektórych miejscach one mogą być mniejsze nawet o 10% czy 20%. Przedstawiciele GUS-u mówią, że one będą mniejsze o 4%. Chodzi o zboża podstawowe. Mówiąc: zboża podstawowe, mówimy o wszystkich zbożach. Nie ujmujemy tutaj kukurydzy - żeby to było jasne. Z analiz i dotychczasowych informacji wynika, że w Polsce zbierzemy ok. 25,5 mln t tych zbóż łącznie. To zbiory bardzo zbliżone do zbiorów z roku poprzedniego. Łącznie z kukurydzą, która w tej chwili jest w bardzo dobrej formie, jeżeli chodzi o wigor i wzrost, to będzie nieco ponad 35 mln t. Początkowo mówiono, że zbiory kukurydzy będą dużo mniejsze niż w roku poprzednim. Dzisiaj mamy informację, że one mogą być nawet wyższe niż w roku poprzednim, ale ze względu rozwój sektora drobiarskiego czy większą ilość kukurydzy na biopaliwa ten rynek może być odpowiednio regulowany i tę zwyżkę zniesie pozytywnie.

Jeżeli chodzi o ceny, które są dzisiaj - mówimy głównie o pszenicy, bo jej uprawiamy w Polsce najwięcej, około połowy wszystkich zbóż podstawowych to pszenica - to wynoszą one od 800 zł netto za tonę pszenicy, która jest przeznaczona na paszę, do nawet 950 zł za pszenicę najwyższej jakości. Pszenica najwyższej jakości będzie w tym roku poszukiwana. Tutaj mówimy o sytuacji w całej Europie, która jest trudna, jeżeli chodzi o pogodę. Warto chociażby odnieść się do tego, co dzieje się na południu Europy. Mówimy o bardzo wysokich temperaturach, które osiągnęły nawet poziom ok. 60°C w łanie, co przyczyniło się do tego, że pszenica, która dojrzewała w ten sposób, jest pozbawiona białka. Poziom białka na południu Europy jest bardzo niski. To samo widzimy chociażby w niektórych rejonach Rosji czy Ukrainy, gdzie wcześniej były też przymrozki. Te dwa państwa dotknęły trudne warunki pogodowe i chociażby zbiory pszenicy w Rosji, które były początkowo szacowane na dość wysokim poziomie, takim jak w roku poprzednim, czyli ponad 90 mln t... Teraz mówi się, że będzie to ok. 80 mln t i że eksport z Rosji, która zasypała rynki światowe pszenicą w roku poprzednim, będzie mniejszy o ok. 15%. Na Ukrainie eksport też będzie mniejszy o ok. 13-15% - to też będziemy wiedzieli już po zakończonych zbiorach. To są aspekty pozytywne dla polskich rolników, dla polskich eksporterów.

Jeżeli chodzi o negatywny wpływ pogody, to warto też powiedzieć o tym, co dzieje się we Francji. We Francji zbiory w tamtym roku wynosiły 35 mln t pszenicy, w tym roku - 28 mln t pszenicy; maksymalnie może być to 30 mln t, jeżeli faktycznie jakiś cud by się tam wydarzył. Ale jeżeli mówimy o całej Unii Europejskiej, o całej Europie, to zbiory łączne, jeżeli chodzi o pszenicę, o zboża, będą na poziomie bardzo podobnym do poziomu z roku poprzedniego, a nawet mówi się, że mogą być o 1% wyższe - tutaj Polska wpisuje się w taki pozytywny trend, podnosząc te statystyki - ale będą to zboża słabszej jakości.

Pan poseł pytał także o sytuację Ukrainy i jej wpływ na to, co dzieje się dzisiaj. Warto podkreślić fakt, że dzisiaj tranzyt zbóż z Ukrainy przez Polskę jest wręcz symboliczny. Można powiedzieć, że praktycznie go nie ma. Ale patrząc na to, co dzieje się na Ukrainie, warto też zwrócić uwagę na fakt rozbudowy portów chociażby w Rumunii i na południu Europy. W ciągu kilkunastu lat eksport zbóż przez Rumunię zwiększył się kilkukrotnie. Bardzo dużo pieniędzy zainwestowano w eksport zboża drogą morską z Rumunii. My jako Polska, poprzedni rząd, przespaliśmy ten czas, wyłączając inwestycje i nie widząc w tym wszystkim odpowiednich możliwości dla polskich rolników. A jeżeli jest się eksporterem, to często plusem jest bycie dużym eksporterem. Chodzi o to, by zapewniać stałe dostawy w różnych miejscach. Tutaj odpowiedzią jest chociażby to, że przetarg, konkurs na terminal w Gdyni został unieważniony. Jeżeli będzie potrzeba przekazania większej liczby szczegółów na ten temat, to ja też będę mógł to zrobić.

A jeżeli chodzi o sytuację globalną (Dzwonek), to warto powiedzieć, że zbiory pszenicy na całym świecie będą na bardzo podobnym poziomie co w poprzednim roku. To jest ok. 795 mln t pszenicy. To jest nawet o 1% więcej niż w roku poprzednim, ale zapasy są o kilka procent mniejsze niż w roku poprzednim, dlatego optymistycznie patrzymy na tę sytuację. Polscy rolnicy dzisiaj nie mają problemów, żeby sprzedać pszenicę po tych cenach, o których mówię: pszenica najniższej jakości - 800 zł, pszenica wysokiej jakości do 950 zł. Ale wielu rolników jednak decyduje się na przechowanie tej pszenicy w oczekiwaniu na lepszą cenę. Patrzymy, monitorujemy, nikomu nie będziemy mówili, czy rolnicy mają sprzedawać, czy nie, ale będziemy też przekazywać informację, jaka jest bieżąca sytuacja. Chodzi o to, żeby był ten ogląd i żeby każdy mógł na podstawie takiej uniwersalnej informacji podejmować decyzje o sprzedaży, kupnie czy magazynowaniu zbóż. Dziękuję bardzo. (Oklaski)