Wystąpienie: Michał Jaros

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Oczywiście projekt ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej zakłada przywrócenie brzmienia art. 48 ustawy sprzed 1 lipca 2022 r. Artykuł otrzymał obecne brzmienie na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw powszechnie znanych jako tzw. Polski Ład. Zgodnie z jego treścią w wyjątkowych i uzasadnionych sytuacjach Krajowa Administracja Skarbowa może wystąpić do banku o podanie informacji objętych tajemnicą bankową w związku ze wszczętym postępowaniem przygotowawczym lub trwającymi czynnościami wyjaśniającymi. W związku z tym w debacie publicznej pojawiają się wątpliwości co do nadużywania przez Krajową Administrację Skarbową tego przepisu oraz bezpieczeństwa danych, w których posiadanie wchodzi urząd.

W momencie, gdy przepisy miały wchodzić w życie, złożyłem w tej sprawie interpelację poselską do prezesa Rady Ministrów. Oczywiście została skomentowana negatywnie. W odpowiedzi na nią wskazano, że art. 48 nie może być stosowany bez uzasadnionej przyczyny, bez powiązania z prowadzonymi czynnościami wyjaśniającymi oraz że stosowanie artykułu ma charakter nadzwyczajny. W kontekście potencjalnego nadużywania przepisu przez urząd wypowiedział się natomiast w orzeczeniu Naczelny Sąd Administracyjny. Wskazał, że żądana informacja powinna być przekazywana tylko w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia postępowania. Oznacza to, że Krajowa Administracja Skarbowa nie posiada dowolności w zakresie żądanych informacji i może żądać wyłącznie takich informacji, które są konieczne do rzetelnego rozpatrzenia sprawy. Należy zwrócić uwagę na fakt, że 2 miesiące temu o przepisie krytycznie wypowiedział się Urząd Ochrony Danych Osobowych, który stwierdził, że obecne brzmienie przepisu to ingerencja w prawo do prywatności. Urząd twierdzi również, że tak daleka ingerencja w to prawo może stanowić naruszenie postanowień Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Wprowadzenie ustawy na podstawie poselskiego projektu, nie tej, która była wprowadzana w ramach tzw. Polskiego Ładu, spowoduje, że na podstawie przepisów bank będzie zobowiązany do udzielania informacji objętych tajemnicą bankową dotyczących każdej osoby prawnej oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, natomiast w przypadku osób fizycznych przepis będzie miał zastosowanie wyłącznie wobec osób podejrzanych. W zestawieniu z obecnym stanem prawnym jest to ograniczenie zakresu uprawnień Krajowej Administracji Skarbowej, które mogą być wykorzystywane do realizacji kontroli skarbowej oraz postępowania skarbowego.

W Polskim Ładzie, a tak naprawdę w tych przepisach, które się pojawiły, wiele było właśnie takich przepisów jak ten - za bardzo wchodziły, ingerowały w życie Polek i Polaków, czasami bez uzasadnienia. To były błędne przepisy. Jest oczywiście podejrzenie, nie wycofuje się z tej interpelacji poselskiej, którą złożyłem już po tym, gdy te przepisy zostały wprowadzone, że jest to w jakimś stopniu zbyt daleko idąca ingerencja. Uważam, że te przepisy były wtedy niepotrzebne. Niestety rządzący próbowali wszelkimi możliwymi sposobami ograniczać obywateli. Nie mówię już, bo są na tej sali, zwłaszcza po prawej stronie, entuzjaści, o jak największym, nieograniczonym obrocie gotówkowym, chociaż to rząd PiS-u wprowadzał ograniczenia w tym obszarze. Było wiele takich elementów, które ograniczały wolność obywatela i obywatelki.

Po prostu to jest błąd i ten błąd próbuje dzisiaj naprawić koalicja rządząca. Te błędy wynikały z przepisów, które realnie rozwaliły system podatkowy - mam na myśli oczywiście Polski Ład - i doprowadziły do takiej sytuacji, że przedsiębiorcy mają większe obciążenia. To był błąd i powinniście państwo za to przeprosić przedsiębiorców. Dziękuję bardzo.