Wystąpienie: Joanna Borowiak

Bardzo dziękuję.

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Pani Minister! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość przedstawiam stanowisko dotyczące prezydenckiego projektu ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami, druk nr 316.

Projekt dotyczy systemowego uregulowania korzystania przez osoby z niepełnosprawnościami z usługi asystencji osobistej i stworzenia dla nich trwałych warunków do realizacji możliwie pełnego samodzielnego życia.

Usługa asystencji osobistej w rozumieniu zapisów ustawy polega na udzielaniu indywidualnego wsparcia osobom z niepełnosprawnościami w wykonywaniu czynności, których nie mogą wykonywać na równi z innymi. Za cel usługi asystencji wskazuje się realizację prawa do aktywnego włączenia i możliwie pełnego udziału osób z niepełnosprawnościami w życiu społecznym, aktywności zawodowej, ze szczególnym uwzględnieniem wolności osobistej i niezależności w życiu codziennym.

Projekt stanowi rozwiązanie systemowe, dla którego punktem odniesienia jest Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych oraz Konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych, stanowiąca, że państwa strony uznają równe prawo wszystkich osób niepełnosprawnych do życia w społeczeństwie wraz z prawem do dokonywania takich samych wyborów na równi z innymi osobami.

Rozwiązania zawarte w projekcie ustawy są zgodne z celami "Strategii na rzecz Osób z Niepełnosprawnościami 2021-2030" przyjętej przez rząd Prawa i Sprawiedliwości w 2021 r. Usługa asystencji osobistej jest opisana w strategii jako usługa umożliwiająca osobom z niepełnosprawnościami uczestnictwo w życiu lokalnej społeczności przez udział w wydarzeniach społecznych, kulturalnych, rozrywkowych i sportowych.

Przygotowanie systemowego rozwiązania dotyczącego usługi asystencji osobistej jest spójne z przyjętą przez rząd Prawa i Sprawiedliwości w 2022 r. "Strategią rozwoju usług społecznych, polityka publiczna do roku 2030 (z perspektywą do 2035 r.)", która w dużej mierze poświęcona jest osobom z niepełnosprawnościami jako jednej z pięciu kluczowych grup kategorialnych będących adresatami wsparcia.

W świetle projektu wdrożenie asystencji osobistej będzie rozwiązaniem współtworzącym lokalne, środowiskowe systemy usług społecznych, który stanie się realną alternatywą dla praktyk kierowania do placówek całodobowego pobytu osób z niepełnosprawnością, wymagających wsparcia świadczonego w sposób ciągły. Rozwiązanie to powstało w odpowiedzi na oczekiwania środowiska osób z niepełnosprawnościami i zagwarantuje ciągłość usługi oraz jej dostępność, co jest jednym z najważniejszych postulatów tych środowisk. Projekt ustawy powstał w wyniku prac zespołu powołanego w lipcu 2022 r., a zawarte w nim rozwiązania są zgodne z przygotowanymi przez rząd Prawa i Sprawiedliwości w 2023 r. rozwiązaniami wprowadzającymi nowe świadczenie kierowane bezpośrednio do osób z niepełnosprawnościami, świadczenie wspierające.

Projekt przedłożenia został przekazany do konsultacji społecznych w listopadzie ub.r. Asystencja osobista w świetle jego zapisów jest usługą społeczną o charakterze spersonalizowanego wsparcia udzielonego w relacji jeden na jeden, dopasowanego do potrzeb użytkownika usługi i niezbędnego do prowadzenia możliwie pełnego, samodzielnego życia. Usługa asystencji zapewni osobom z niepełnosprawnościami poczucie bezpieczeństwa, zaś asystentom osobistym da poczucie zawodowej stabilności.

W świetle zapisów projektu przyznawanie i realizowanie usługi asystencji osobistej jest zadaniem zleconym, finansowanym z budżetu państwa i bezpłatnym dla każdego beneficjenta niezależnie od wysokości dochodów jego i jego rodziny. Organizatorem usługi asystencji osobistej i podmiotem odpowiedzialnym za jej realizację ma być samorząd powiatu. Usługa będzie przysługiwała w wymiarze od 40 do 200 godzin miesięcznie, a projekt daje powiatom dużą elastyczność w zakresie modelu organizowania usługi na własnym terenie. Powiaty realizujące usługi asystencji będą mogły organizować ją przy pomocy własnych zasobów organizacyjnych i kadrowych oraz organizacji pozarządowych czy przedsiębiorców. Projekt określa również wymogi, jakie musi spełnić asystent osobisty.

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Asystencja osobista musi być dostępna dla osób z niepełnosprawnościami, a tę usługę opisaną w projekcie można nazwać czy określić mianem usługi szytej na miarę. Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość wnosi o dalsze procedowanie nad projektem ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)