Wystąpienie: Krystyna Skowrońska

Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Państwo Ministrowie! Mam przyjemność w imieniu Komisji Finansów Publicznych przedłożyć sprawozdanie o rządowym projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu wsparcia przedsiębiorców zatrudniających żołnierzy obrony cywilnej lub żołnierzy Aktywnej Rezerwy, druk sejmowy nr 673.

Pierwsze czytanie odbyło się w dniu 26 września 2024 r., ze skróceniem terminu rozpatrzenia projektu ustawy z uwagi na szybkie przyjęcie rozwiązań służących zwiększeniu liczby kandydatów do służby w Wojskach Obrony Terytorialnej i aktywnej rezerwy.

W tej sytuacji, w jakiej jesteśmy, czyli w obecnej sytuacji geopolitycznej oraz zadań związanych z zapobieganiem klęskom żywiołowym i z usuwaniem ich skutków, głównym celem tej ustawy jest wsparcie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poprzez zwiększenie pomocy dla firm, które zatrudniają ich przedstawicieli czy osoby, które są w Wojskach Obrony Terytorialnej. Formy wsparcia dla przedsiębiorców, które zaproponowano w tej ustawie, tj. w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, to: odliczenie od podstawy opodatkowania kwoty do 12 tys. zł w razie zatrudnienia żołnierzy WOT i aktywnej rezerwy pełniących służbę do jednego roku w przypadku obu tych formacji, kwoty do 15 tys. zł, jeżeli osoby te pełnią służbę co najmniej 2 lata, 18 tys. zł w przypadku co najmniej 3 lat służby, 21 tys. zł - w przypadku co najmniej 4 lat służby i 24 tys. zł odliczenia w przypadku co najmniej 5 lat służby. Dotyczy to mikroprzedsiębiorców i małych przedsiębiorców. Podatnik, który nie jest mikroprzedsiębiorcą lub małym przedsiębiorcą, może podwyższyć ten wskaźnik zwolnienia podatkowego o 1,5%, a w przypadku podmiotów, które zatrudniają co najmniej pięciu pracowników, ta kwota może być podwyższona o wskaźnik 1,2.

Może być również zastosowana kwota odliczeń, która w ciągu roku dochodowego nie może przekroczyć dochodu określonego w art. 10 ustawy, o której mówiłam, czyli o podatku PIT, w przypadku prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej nawet w sytuacji, gdy takie podmioty będą miały stratę. To odliczenie będzie obowiązywało nawet w ciągu 5 kolejnych lat.

W przypadku zatrudnienia pracowników w trakcie roku podatkowego będzie obowiązywało również odliczenie proporcjonalne do okresu zatrudnienia takiej osoby, czyli 1/12 za każdy miesiąc zatrudnienia pracowników, którzy będą w Wojskach Obrony Terytorialnej lub aktywnej rezerwie. Podobne, a wręcz identyczne rozwiązanie dotyczyć będzie podatników podatku dochodowego od osób prawnych.

W ustawie o obronie ojczyzny wprowadzono przepisy dotyczące szkolenia wyrównawczego żołnierzy obrony terytorialnej, skierowania ich do jednostki wojskowej w celu pełnienia dalszej służby i objęcia stanowiska służbowego, a także trybu zatrudnienia nowego pracownika w celu zastępstwa pracownika, który został skierowany do jednostki wojskowej.

Kolejne dobre rozwiązanie zaproponowane w tym projekcie to preferencje dla podmiotów zatrudniających żołnierzy WOT i aktywnej rezerwy w przypadku zamówień publicznych. Przypisana waga tego kryterium to nie mniej niż 10%. Chodzi o kryteria dotyczące oferty w zakresie zamówienia publicznego.

Istotny i dobrze odebrany jest przepis wprowadzenia tzw. świadczenia początkowego w wysokości 50% przeciętnego wynagrodzenia w II kwartale roku poprzedniego w miejsce dotychczasowej odprawy. Świadczenie początkowe będzie wypłacane przez jednostkę wojskową i to są koszty po stronie resortu obrony narodowej.

Jeżeli chcemy rozmawiać o kosztach wprowadzenia tej ustawy, to zgodnie z przedłożeniem preferencje dla przedsiębiorców wyniosą 52 mln zł w 2026 r., bo od tego czasu będzie obowiązywało to odliczenie podatku. Łącznie w ciągu 10 lat koszt projektu jest szacowany na 577,5 mln zł. Wydatki po stronie państwa, o których mówiliśmy, czyli to, co będzie płaciło Ministerstwo Obrony Narodowej, to w 2025 r. kwota 41,5 mln zł, w kolejnym roku - 34,5 mln zł. Łącznie w ciągu 10 lat będzie to 330 mln zł. Jak zaproponowano w przedłożeniu rządowym, ustawa ma wejść w życie 14 dni od daty ogłoszenia.

Wcześniej mówiłam, że 26 września było pierwsze czytanie, a Komisja Finansów Publicznych na swoim posiedzeniu w dniu 27 września rozpatrzyła projekt wraz ze złożonymi poprawkami. Tych poprawek było 12. 11 poprawek było doprecyzowujących, w tym była jedna legislacyjna, jedną poprawkę odrzucono stosunkiem głosów: 5 głosów za, 15 - przeciw, 0 wstrzymujących się. Wnioskodawcy chcieli wprowadzić możliwość odprawy wyższej niż 50% przeciętnego wynagrodzenia. Niestety nie wiąże się to z rozwiązaniem systemowym. Nie wskazano również, jakie byłyby koszty tego przedsięwzięcia, czyli zastosowania takiego rozwiązania.

W imieniu Komisji Finansów Publicznych mam zaszczyt zarekomendować przyjęcie tego projektu w wersji z przedłożonego sprawozdania. W tym miejscu chciałabym bardzo serdecznie podziękować przewodniczącemu komisji panu posłowi Januszowi Cichoniowi za sprawne przeprowadzenie prac nad tym projektem.

Panie ministrze, melduję, że komisja zrealizowała swoje zadanie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)