Wystąpienie: Marek Krząkała

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Koalicja Obywatelska mam wielki zaszczyt przedstawić stanowisko klubu odnośnie do projektu uchwały w sprawie upamiętnienia 180. rocznicy urodzin Wawrzyńca Hajdy, śląskiego działacza niepodległościowego. Śledziłem posiedzenie komisji i bardzo się cieszę, że projekt uchwały został przyjęty przez aklamację.

Wawrzyniec Hajda to postać niezwykła, bardzo ważna i kolejna ze Śląska - wspomnę w tym miejscu o Wojciechu Korfantym - którą Sejm upamiętnia. Dzięki uzasadnieniu projektu uchwały możemy się zapoznać z jego niebywałym życiorysem osoby, która przez cały okres swojego życia walczyła w zaborze pruskim o prawa narodowe Polaków i wierzyła, że doczekamy się wolności i niepodległości, stąd zyskał on przydomek: Śląski Wernyhora. Mimo że nie ukończył żadnej szkoły, był i jest wspaniałym nauczycielem patriotyzmu, a dla wielu pokoleń przykładem. Mimo wielu przeciwności losu, doświadczania osobistych tragedii, utraty wzroku, dzięki niezwykłej sile charakteru nie ustawał w obronie polskości, języka i tożsamości narodowej w okresie germanizacji prowadzonej przez władze pruskie.

Jego działalność była doceniana nie tylko na Śląsku. Znany był w kręgach działaczy narodowych w całej Polsce, a jego nazwisko stało się symbolem walki o wolność praw narodowych. Przez całe swoje życie miał jedno marzenie: o odzyskaniu niepodległości i przyłączeniu Śląska do odrodzonej Polski. Doczekał się tego parę miesięcy przed swoją śmiercią. Gen. Szeptycki, kiedy wkraczał z Wojskiem Polskim do Piekar, zwrócił się do Wawrzyńca Hajdy tymi słowami: Nie będzie pan wprawdzie widział Wojska Polskiego, lecz usłyszy pan za chwilę tętent ułanów polskich, którzy tędy przejeżdżać będą. Niech choćby to jest nagrodą za pańską tęsknotę do Polski i pańskie cierpienia dla sprawy Polski.

W rocznicę podjęcia przez Sejm uchwały upamiętniającej tę wybitną postać zachęcam do bliższego zapoznania się z jej dokonaniami i brania z niej przykładu w codziennym życiu. Jeżeli szukamy wzoru patriotyzmu, wzoru pobożności, wzoru działalności społecznej, umiłowania literatury, teatru, muzyki, wzoru postaw moralnych, to kierujmy się postawą Wawrzyńca Hajdy.

Klub Koalicja Obywatelska jest za przyjęciem przedmiotowej uchwały. Dziękuję bardzo. (Oklaski)