Wystąpienie: Czesław Hoc

105. rocznica zaślubin Polski z morzem

Szanowny Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! 10 lutego 1920 r. w Pucku padły uroczyste słowa przysięgi zaślubin Polski z morzem: Oto dzisiaj dzień czci i chwały! Jest on dniem wolności, bo rozpostarł skrzydła Orzeł Biały, nie tylko nad ziemiami polskimi, ale i nad morzem polskim. [...] Zawdzięczamy to przede wszystkim Miłosierdziu Bożemu, a potem wszystkim, którzy w walce nie ustawali. Aktu tego historycznego wydarzenia dokonał gen. Józef Haller, który wraz ze swoją Błękitną Armią wjechał konno do morza i wrzucił w fale jeden z wręczonych mu platynowych pierścieni, a drugi założył na palec.

Symboliczne zaślubiny oznaczały odzyskanie przez Polskę dostępu do morza utraconego w wyniku rozbiorów. Powrót Polski nad Bałtyk był jednym z postanowień kończącego I wojnę światową traktatu wersalskiego z 28 czerwca 1919 r.

Warto podkreślić, że uchwałą Sejmu RP VIII kadencji z 16 października 2019 rok 2020 został ustanowiony Rokiem Zaślubin Polski z Morzem w Pucku.

Z kolei 25 lat później, 18 marca 1945 r., 43-letni artylerzysta ze Stryjówki pod Tarnopolem kpr. Franciszek Niewidziajło w kilka godzin po zdobyciu Twierdzy Kołobrzeg (Festung Kolberg) uroczyście ślubował morzu w Kołobrzegu: Przysięgamy, że cię nigdy nie opuścimy. Rzucając pierścień w twe fale, biorę z tobą ślub, ponieważ tyś było i będziesz zawsze nasze. Kołobrzeskie zaślubiny z Bałtykiem wieńczyły niejako marsz szlakiem Bolesława III Krzywoustego. 3 listopada 1963 r. w Kołobrzegu odsłonięto pomnik zaślubin Polski z morzem upamiętniający wydarzenia z marca 1945 r.

105. rocznica zaślubin Polski z morzem w Pucku i za miesiąc 80. rocznica zaślubin z morzem w Kołobrzegu stanowią znakomitą okazję do refleksji i być może pytania retorycznego, czy jako naród właściwie wykorzystujemy szczególny związek człowieka z morzem - można rzec - na wzór instytucji małżeństwa. Wszak sektory gospodarki morskiej, tzw. niebieska gospodarka, odgrywają istotną rolę w procesie przywracania ożywienia gospodarczego w dążeniu do nowoczesności i zasobności naszej ojczyzny. Musimy stale pamiętać, że morze żywi, bogaci, daje horyzonty rozwoju. Warto też wsłuchać się w patriotyczną nutę i wzniosły rytm pieśni "Morze, nasze morze, wiernie ciebie będziem strzec".