Wystąpienie: Marcin Józefaciuk

Stanowisko

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W obecnej sytuacji geopolitycznej zacieśnianie współpracy obronnej ze Zjednoczonym Królestwem należy ocenić pozytywnie. To jeden z najważniejszych europejskich sojuszników Polski, posiadający znaczące zdolności wojskowe, technologiczne i wywiadowcze.

Traktat wykracza poza dotychczasową umowę z 2017 r. Obejmuje nie tylko współpracę sił zbrojnych, lecz również cyberbezpieczeństwo, przeciwdziałanie zagrożeniom hybrydowym i dezinformacji, ochronę infrastruktury krytycznej, bezpieczeństwo energetyczne oraz rozwój nowych technologii. Szczególne znaczenie ma dwustronne zobowiązanie do udzielenia wzajemnej pomocy w przypadku napaści zbrojnej, również przy użyciu środków wojskowych, zgodnie z art. 5 Traktatu Północnoatlantyckiego. Nie zastępuje ono NATO, ale wzmacnia współpracę dwóch państw bezpośrednio zainteresowanych bezpieczeństwem wschodniej flanki.

Traktat może przynieść Polsce również korzyści gospodarcze. Przewiduje wspólne projekty przemysłów obronnych, zamówienia, transfer technologii oraz współpracę w dziedzinie sztucznej inteligencji, technologii kosmicznych i rozwiązań podwójnego zastosowania. Ważne jest jednak, aby polskie przedsiębiorstwa nie pełniły wyłącznie roli odbiorców zagranicznych technologii, lecz uczestniczyły w ich tworzeniu.

Pozytywnie należy ocenić także uwzględnienie bezpieczeństwa energetycznego, ochrony infrastruktury morskiej, współpracy w energetyce jądrowej oraz reagowania na globalne zagrożenia zdrowotne. Współczesne bezpieczeństwo państwa nie kończy się bowiem na liczbie żołnierzy i sprzętu wojskowego.

Sam traktat wyznacza przede wszystkim kierunki współpracy. Jego rzeczywista wartość będzie zależała od konkretnych projektów, harmonogramów, środków finansowych oraz skutecznego nadzoru nad realizacją zobowiązań. Dlatego po ratyfikacji potrzebne będzie regularne informowanie parlamentu o osiągniętych rezultatach.