Wystąpienie: Barbara Okuła

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Rozmawiając dzisiaj o prawie autorskim, powinniśmy pamiętać o dwóch rzeczach. O prawie każdego człowieka do dostępu do kultury i prawie twórcy do wynagrodzenia za swoją pracę. W wielu małych miejscowościach biblioteka jest czymś znacznie więcej niż miejscem, w którym wypożyczamy książki. To często ważna część lokalnej wspólnoty i jedyne miejsce, gdzie dziecko może regularnie sięgać po nowe historie, poznawać świat i rozwijać swoje zainteresowania. Bo nie każdą rodzinę stać na kupowanie kolejnych książek. W bibliotece nikt nie pyta o zasobność portfela. Wystarczy karta biblioteczna i ciekawość świata. Jedna książka może w ciągu kilku lat trafiać do rąk dziesiątek, setek, a czasami tysięcy czytelników. Dla jednego dziecka będzie początkiem wielkiej pasji, dla seniora towarzystwem w samotny wieczór, a dla kogoś innego chwilą wytchnienia od codziennych problemów. Dlatego biblioteki muszą pozostać bezpłatne i dostępne dla wszystkich, niezależnie od miejsca zamieszkania i zasobności portfela. Ale pamiętajmy też o drugiej stronie tej historii. Ta książka nie powstała sama. Ktoś ją napisał, ktoś przetłumaczył, zilustrował, zredagował i przygotował do wydania. To nie tylko talent i pasja, to również praca, z której twórca powinien móc się utrzymać.

Proponowana zmiana podnosi z 5 do 10% limit środków przeznaczanych na wynagrodzenia związane z publicznym wypożyczaniem książek. Nie oznacza to żadnych opłat dla czytelników. Rodzic nadal będzie mógł przyjść z dzieckiem do biblioteki, wybrać książkę i wypożyczyć ją bezpłatnie. Jednocześnie musimy zadbać o to, aby biblioteki miały środki na kupowanie nowych książek, szczególnie w małych gminach, gdzie każdy wydatek ma znaczenie.

Nie możemy więc wybierać między czytelnikiem a autorem. Silne biblioteki potrzebują czytelników, czytelnicy potrzebują dobrych książek, a dobre książki potrzebują ludzi, którzy mogą i chcą je tworzyć.

Jeśli chcemy rozwijać czytelnictwo i dostęp do kultury, musimy rozwijać również nasze biblioteki i szanować pracę ludzi, którzy tworzą książki. Dlatego Klub Parlamentarny Centrum popiera projekt tej ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)