Wystąpienie: Maria Koc

Dziękuję, pani marszałek.

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Debatujemy dzisiaj o konkretnej zmianie w prawie autorskim i prawach pokrewnych, o wynagrodzeniach dla twórców, wydawców z tytułu publicznego wypożyczania książek.

Projekt zawarty w druku nr 3012 przewiduje podniesienie z 5 do 10% poziomu dofinansowania wynagrodzeń związanych z publicznym wypożyczaniem książek. To jest najważniejsza zmiana proponowana w tej ustawie. Klub Parlamentarny Rozwój Plus zagłosuje za tą zmianą. Trzeba powiedzieć jasno, że twórca ma prawo do wynagrodzenia za korzystanie z efektów jego pracy. Dlatego jako Klub Parlamentarny Rozwój Plus poprzemy ten projekt ustawy. Autor tłumaczy, ilustrator czy wydawca uczestniczą w procesie powstawania i udostępniania książki. System wynagrodzeń za wypożyczenia biblioteczne ma właśnie zapewnić, aby korzystanie z książek w bibliotekach uwzględniało prawa osób uprawnionych. Projekt zwiększa więc poziom środków przeznaczonych na ten cel z 5 do 10%. Jednocześnie bardzo ważne jest podkreślenie jednej rzeczy. Ta zmiana nie oznacza wprowadzenia opłat dla czytelników. Wypożyczanie książek w bibliotekach publicznych pozostaje bezpłatne. To istotne, ponieważ dostęp do książki i kultury nie powinien zależeć od możliwości finansowych czytelnika.

Wysoka Izbo! Kolejna kwestia to źródło finansowania. Środki na wynagrodzenia związane z publicznym wypożyczaniem książek pochodzą z Funduszu Promocji Kultury. Dlatego przy tej zmianie szczególnie ważna jest przejrzystość całego mechanizmu. Musimy mieć jasność, według jakich zasad ustalane są wynagrodzenia, komu przysługują i w jaki sposób środki są przekazywane osobom uprawnionym. Projekt dotyczy bowiem nie tylko autorów. W systemie wynagrodzeń uwzględniani są również inni uprawnieni, m.in. tłumacze, ilustratorzy, a także wydawcy, zgodnie z zasadami określonymi w przepisach. To ważne, ponieważ książka jest efektem pracy wielu osób. Autor tworzy tekst, tłumacz otwiera dostęp do literatury zagranicznej, ilustrator tworzy warstwę graficzną, wydawca organizuje cały proces wydawniczy. Prawo powinno więc zapewniać każdemu uprawnione, należne wynagrodzenie. Bardzo dziękuję.