Wystąpienie: Paweł Bliźniuk

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! My o tej ustawie już w tej sali dyskutowaliśmy, ale głosowanie nad nią będzie testem odpowiedzialności obywatelskiej, odpowiedzialności za państwo dla wszystkich tutaj zebranych. Otóż mamy do podjęcia decyzję, czy w sytuacji kryzysowej staniemy po stronie kierowców, konsumentów, obywateli, przedsiębiorców, czy też po stronie wielkich koncernów paliwowych, firm, które w czasach kryzysu osiągają niebotyczne zyski. Szanowni państwo, chcę państwu wyjaśnić krok po kroku - prawa strona, kiedy ostatnio głosowaliśmy nad tą ustawą, stanęła po stronie firm paliwowych, głosowała przeciw - na czym polega istota tego problemu. Kryzys, o którym mówimy, nie ma źródeł wewnętrznych, nie jest winą Donalda Tuska. Ma charakter międzynarodowy, globalny i jest spowodowany sytuacją geopolityczną. Wszyscy dobrze wiemy, jaka jest sytuacja na Bliskim Wschodzie i co się dzieje od marca tego roku w Zatoce Perskiej. Wiemy też, jakie wydarzenia w ostatnich tygodniach również fokusowały opinię publiczną.

Mamy do czynienia z następującą sytuacją: gdy otwieraliśmy ten rok, ceny ropy naftowej na rynkach światowych w styczniu 2026 r. wynosiły 60-70 dolarów za baryłkę ropy. W marcu, w kwietniu wzrosły one dwukrotnie, do rekordowych wyników 125 dolarów, a według niektórych metodologii przebiły nawet 140 dolarów za baryłkę ropy naftowej. Jak na dłoni widać, czym spowodowany jest ten kryzys - wojną w Zatoce Perskiej, sytuacją, w której podaż ropy na rynkach światowych drastycznie zmalała. Ale kierowcy nie tankują ropy naftowej na stacji benzynowej. Potrzebny jest gotowy towar, czyli benzyna. I tutaj również obserwujemy gwałtowny wzrost opłaty rafineryjnej, która wzrosła do ponad 60 dolarów za baryłkę gotowego produktu. 60 dolarów. To są rekordowe stawki, rekordowe kwoty.

W tej sytuacji warto wskazać, że polski rząd aktywnie wszedł i zaczął regulować rynek, jeżeli chodzi o stacje benzynowe w Polsce. Program CPN, czyli ceny paliw niżej, miał bardzo proste, uczciwe cztery założenia. Po pierwsze, obniżenie stawki VAT do 8%. Po drugie, obniżenie akcyzy do najniższego poziomu, jaki jest możliwy względem prawa Unii Europejskiej. Po trzecie, stawki maksymalne na stacjach benzynowych, żeby nikt nie próbował wykorzystać sytuacji. I po czwarte, uczciwe źródło finansowania. Bo za kryzys nie mogą płacić tylko i wyłącznie podatnicy, kierowcy, przedsiębiorcy. Sprawiedliwość społeczna i odpowiedzialność za stan finansów publicznych, a także budżety w gospodarstwach domowych wskazują, że tutaj absolutnie powinny partycypować firmy paliwowe, które osiągają ponadnormatywne zyski.

Założenia tej ustawy są banalnie proste. Chodzi właśnie o ponadnormatywne zyski firm paliwowych. Nie o zyski jako takie, tylko o te, które osiągane są ze względu na sytuację geopolityczną. Stawka podatkowa wynosi 60%. Podstawą opodatkowania jest marża z 2025 r. powiększona o 20%, żeby tutaj nie było żadnych wątpliwości. I dopiero ta kwota jest podstawą do opodatkowania tych 60%. Szacuje się, że to mogą być nawet 4 mld zł w tym roku budżetowym, trzy kwartały. Spójrzmy na firmy paliwowe, które opublikowały wyniki. Orlen - 16 mld zł zysku za pierwszą połowę tego roku, ale jeżeli chodzi o obszar, który miał być opodatkowany właśnie tymi rozwiązaniami, to 5,9 EBITDA za II kwartał tego roku względem 1,9 zeszłego roku. Zobaczmy, jaką mamy różnicę, jeżeli chodzi o tę sytuację geopolityczną.

Założenia tej ustawy są jasne i proste, a dzisiaj przychodzi test, przychodzi egzamin dla wszystkich tutaj siedzących. Czy będziemy głosować w interesie obywateli, kierowców, konsumentów, polskich przedsiębiorców, czy w interesie 20-30 firm paliwowych, które w okresie kryzysu ze względu na sytuację geopolityczną osiągają ponadnormatywne zyski? Ta odpowiedź już niedługo. Myślę, że w piątek będziemy nad tą ustawą głosować i wierzę, że jako Sejm zdamy egzamin z tej odpowiedzialności. (Dzwonek)

A jeżeli chodzi o pana prezydenta, Konfederację i Prawo i Sprawiedliwość, to powiem: to wy musicie się wytłumaczyć swoim wyborcom, dlaczego głosujecie za koncernami paliwowymi, przeciwko polskim kierowcom. (Oklaski)