Wystąpienie: Marcin Józefaciuk

Stanowisko

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Gietrzwałd zasługuje na pamięć. Zasługuje na nią jako miejsce oporu przeciw germanizacji, obrony polskiego języka i budowania wspólnoty na Warmii. Nie poprę jednak uchwały ustanawiającej rok 2027 Rokiem Objawień Matki Bożej Gietrzwałdzkiej.

Historycznym faktem jest to, że w 1877 r. dwie młode dziewczyny: Justyna Szafryńska i Barbara Samulowska złożyły świadectwo o objawieniach. Faktem jest napływ pielgrzymów, rozwój kultu oraz wpływ tych wydarzeń na polską świadomość narodową w okresie zaborów. To wszystko możemy badać, opisywać i upamiętniać. Natomiast odpowiedź na pytanie, czy doszło do objawienia Matki Bożej, należy do sfery wiary. Kościół ma prawo takie objawienia uznawać. Ludzie mają prawo w nie wierzyć. Sejm nie powinien jednak rozstrzygać o prawdziwości wydarzenia nadprzyrodzonego w imieniu wszystkich obywateli.

Rozumiem ustanawianie lat poświęconych świętym. Upamiętniamy wtedy konkretne osoby, ich życie, działalność i wpływ na historię. Tutaj przedmiotem państwowej uchwały ma być samo objawienie. To istotna różnica.

Komisja poprawiła część nieprecyzyjnych sformułowań, ale nie rozwiązała podstawowego problemu. Co więcej, określenie "fenomen na skalę europejską" zmieniono na określenie "fenomen na skalę światową", chociaż nie przedstawiono jasnego i obiektywnego kryterium takiej oceny.

Poparłbym rok Gietrzwałdu, rok dziedzictwa Warmii albo rok poświęcony obronie języka polskiego przed germanizacją. Wtedy szkoły mogłyby rzetelnie uczyć o kulturkampfie, usuwaniu języka polskiego ze szkół i urzędów oraz o losach obu dziewcząt.

Bezstronność państwa nie oznacza walki z religią. Oznacza szacunek dla zarówno wierzących, jak i niewierzących. Nie głosuję przeciw historii Gietrzwałdu. Nie głosuję przeciw katolikom. Nie poprę jednak uchwały, która czyni objawienie przedmiotem państwowego roku. Dziękuję.