Wystąpienie: Marcin Józefaciuk

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Konferencja "Społeczna odporność młodzieży - bezpieczne państwo" pokazała bardzo wyraźnie, że bezpieczeństwo państwa nie zaczyna się dopiero w gabinetach służb, na granicy czy w chwili zatrzymania sprawcy. Zaczyna się wcześniej - w rodzinie, szkole, relacjach rówieśniczych, lokalnej społeczności i w Internecie. Młodzi ludzie są dziś przeciążeni, samotni, niepewni przyszłości, pracy i możliwości usamodzielnienia się. Wielu doświadcza przemocy, hejtu, wykluczenia i poczucia, że nikt ich nie słucha. Właśnie te emocje mogą zostać przejęte przez grupy przestępcze, ekstremistów, manipulatorów, czy obce służby, które oferują młodemu człowiekowi pozorne znaczenie, przynależność i sprawczość. Nie wolno jednak odpowiadać na ten problem wyłącznie kontrolą, zakazami i inwigilacją. Nie możemy traktować samotnego, zbuntowanego czy neuroróżnorodnego nastolatka jak potencjalnego przestępcy. Potrzebujemy wczesnego wsparcia, kompetentnych nauczycieli, dostępnej pomocy psychologicznej, bezpiecznych miejsc spotkań, edukacji cyfrowej oraz jasnych procedur reagowania.

Konferencja ujawniła także poważną lukę: brak kompleksowej diagnozy sytuacji chłopców i młodych mężczyzn. To oni częściej umierają w wyniku prób samobójczych, częściej trafiają do brutalnych środowisk i częściej szukają odpowiedzi na kryzys tożsamości w radykalnych wspólnotach internetowych. Nie wystarczy powiedzieć ogólnie: młodzież. Dziewczęta i chłopcy doświadczają innych zagrożeń i potrzebują częściowo innych form wsparcia. Dlatego apeluję o stworzenie realnej, międzyresortowej strategii odporności młodzieży, opartej na danych z podziałem na płeć, wiek i miejsce zamieszkania, z określonym budżetem, odpowiedzialnością instytucji i miernikami skuteczności. Odporne państwo to nie państwo, które tylko wykrywa zagrożenia. To państwo, które wcześniej nie pozwala młodemu człowiekowi zostać samemu ze swoim kryzysem.