Wystąpienie: Grzegorz Lorek

Dzień 9 września 1945 r. zapisał się złotymi zgłoskami w dziejach polskiego podziemia niepodległościowego. Tego dnia przeprowadzono jedną z najbardziej zuchwałych akcji - miesiąc po słynnym rozbiciu więzienia w Kielcach.

Do starcia z funkcjonariuszami Urzędu Bezpieczeństwa stanęły oddziały poakowskie dowodzone przez por. Stanisława Henryka Podkowińskiego "Ostrolota", por. Stefana Bembińskiego "Harnasia" oraz por. Adama Gomułę "Beja". Celem było więzienie w Radomiu, mieszczące się na rogu ul. Reja i Malczewskiego.

Akcja rozpoczęła się o godz. 20. Oddział "Harnasia" zajął pozycje przy pl. Kazimierza Wielkiego, natomiast ludzie "Ostrolota" i "Beja" ustawili się na rogu ul. Chłodnej i Mlecznej - dzisiejszej Okulickiego - przygotowując się do ataku na NKWD. Grupa "Ostrolota" uderzyła na sowieckich funkcjonariuszy stacjonujących przed bramą szkoły na ul. Mlecznej.

Szturm na samo więzienie przeprowadził oddział szturmowy por. Józefa Sałacińskiego "Jeremiego". Najpierw zlikwidowano obstawę wieżyczek strażniczych, a następnie partyzanci przedostali się do środka od strony ul. Malczewskiego. Drzwi otworzono angielskim granatem typu gammon. W ciągu kilkudziesięciu minut więźniowie zostali uwolnieni - cała operacja trwała niespełna godzinę.

Na wolność wyszło ok. 300 osób, głównie więźniów politycznych. Wśród nich byli m.in. mjr Władysław Komorek "Lucjan", rtm. Franciszek Wrzosek "Marian", kpt Czesław Niedbała "Marek" oraz por. Antoni Sobol "Dołęga".

Straty po stronie partyzantów: rannych zostało czterech, w tym sierż. Feliks Kaczmarczyk "Słowik" i kpr. Aleksander Kędzierski "Bończa" - obaj zmarli od odniesionych ran. Bezpośrednio podczas walk poległ kpr. pchor. Jan Chrząstowski "Kmicic". Chwała bohaterom!