Wystąpienie: Marcin Józefaciuk

Stanowisko

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Samoloty nie latają w próżni. Ale polityka klimatyczna także nie może być tworzona w próżni ekonomicznej.

Projekt wdraża unijne zasady EU ETS dla lotnictwa oraz mechanizm CORSIA. Dostosowuje prawo do pełnego systemu aukcyjnego obowiązującego od 2026 r. i usuwa historyczny przydział bezpłatnych uprawnień, który był niekorzystny dla rozwijających się przewoźników, takich jak PLL LOT. Wprowadza też czasowe wsparcie za stosowanie kwalifikujących się paliw lotniczych i monitoring skutków innych niż emisja CO2. Te rozwiązania mają uzasadnienie.

Problemem jest jednak rachunek, którego rząd nie przedstawił. OSR przyznaje, że ceny usług lotniczych wzrosną, ale nie podaje nawet przedziału wzrostu cen biletów. Nie wiemy, jak regulacja wpłynie na połączenia krajowe i regionalne, podróże rodzinne i konkurencyjność polskich przewoźników.

Jeszcze gorzej wygląda przygotowanie państwa. KOBiZE, Urząd Lotnictwa Cywilnego, inspekcja środowiska i Polskie Centrum Akredytacji otrzymują dodatkowe, specjalistyczne zadania, a tabela skutków finansowych zawiera same zera. KOBiZE alarmowało o utracie ekspertów i braku pieniędzy na narzędzia informatyczne. Mazowiecki WIOŚ wskazywał, że nie wykazano, czy dwa etaty wystarczą.

Rząd spóźnił transpozycję o ponad 2,5 roku. Komisja Europejska skierowała już Polskę do Trybunału i wnioskuje o sankcje finansowe. Po takiej zwłoce Sejm ma przeprowadzić prace w kilka godzin.

Nie wybieram między lekceważeniem wpływu lotnictwa na klimat a zielonym czekiem in blanco. Potrzebne są policzone koszty, jawne zasady wsparcia, mierzalny efekt środowiskowy oraz realne finansowanie instytucji.

Bez usunięcia tych braków projektu w tym kształcie poprzeć nie mogę. Dziękuję.