Wystąpienie: Jolanta Zięba-Gzik

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Polskie Stronnictwo Ludowe odnośnie do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym.

Projekt dotyczy przede wszystkim papierosów elektronicznych, urządzeń do waporyzacji oraz płynów do e-papierosów. Chodzi przede wszystkim o uporządkowanie zasad opodatkowania, uszczelnienie systemu i objęcie podobnymi zasadami produktów, które dziś mimo podobnego zastosowania mogą być traktowane podatkowo inaczej. To jest rynek, który bardzo szybko się zmienia. Pojawiają się nowe urządzenia, nowe rozwiązania techniczne i nowe sposoby sprzedaży, a przepisy nie zawsze za tym nadążają. W praktyce wygląda to dziś tak, że produkty, które służą właściwie do tego samego, mogą być różnie opodatkowane tylko dlatego, że mają inną konstrukcję albo są sprzedawane w inny sposób. Projekt zmienia definicję papierosów elektronicznych i urządzeń do waporyzacji, tak aby trudniej było omijać przepisy przez dzielenie urządzenia na poszczególne części czy wykorzystywanie różnic technologicznych.

To ważne także z punktu widzenia uczciwej konkurencji. Przedsiębiorca, który działa zgodnie z prawem i płaci należne podatki, nie powinien przegrywać z kimś, kto swoją przewagę buduje tylko na wykorzystaniu luki w przepisach. Projekt zmienia też sam sposób opodatkowania. Same wkłady do wielorazowych papierosów elektronicznych nie będą już traktowane tak jak urządzenia objęte akcyzą. Nadal opodatkowany będzie natomiast znajdujący się w nich płyn. Z kolei stawka akcyzy na urządzenia do waporyzacji wzrośnie z 40 zł do 50 zł za sztukę. Tak samo z 40 zł do 50 zł wzrośnie stawka dotycząca zestawów części do tych urządzeń. W przypadku jednorazowych papierosów elektronicznych dodatkowe obciążenie również wzrośnie z 40 zł do 50 zł. Od 1 stycznia 2027 r. akcyza na płyn do papierosów elektronicznych wzrośnie z 1,80 zł do 2,20 zł za 1 ml.

Można oczywiście dyskutować o wysokości poszczególnych stawek, ale najważniejsza zasada jest tutaj dość prosta: podobne produkty powinny być podobnie traktowane. Nie powinno być tak, że o wysokości podatku decyduje nie to, czy dany produkt jest i do czego służy, tylko drobna różnica konstrukcyjna. Szczególnie ważna jest kwestia jednorazowych e-papierosów. Gdyby zwiększyć obciążenia tylko na urządzenia wielorazowe, a pozostawić bez zmian jednorazowe, efekt mógłby być odwrotny do zamierzonego. Jednorazowe e-papierosy stałyby się po prostu bardziej atrakcyjne cenowo. Na takie ryzyko również wskazano w uzasadnieniu projektu. Dlatego projekt próbuje zachować równowagę pomiędzy poszczególnymi rodzajami tych produktów.

Warto też powiedzieć o przedsiębiorcach, bo każda zmiana podatkowa oznacza dla firm konkretne obowiązki. Projekt przewiduje, że większość nowych zasad będzie stosowana po 3 miesiącach. To czas na rejestrację, uzyskanie odpowiednich zezwoleń, przygotowanie zabezpieczeń akcyzowych i dostosowanie się do nowych obowiązków, tak aby dać przedsiębiorcom czas, żeby mogli się do nich przygotować.

Ta ustawa nie rozwiązuje oczywiście wszystkich problemów rynku papierosów elektronicznych, ale porządkuje przepisy tam, gdzie dziś mamy widoczne luki i nierówne traktowanie różnych produktów. Daje jasny sygnał, że system podatkowy powinien nadążać za zmianami technologicznymi i nie może być łatwy do obejścia. Dlatego klub Polskie Stronnictwo Ludowe poprze rządowy projekt ustawy. (Oklaski)