Wystąpienie: Magdalena Łośko

Dziękuję bardzo.

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej przedstawiam stanowisko wobec rządowego projektu ustawy z druku nr 2839.

Warto już na początku jasno powiedzieć, że nie jest to nowa, zaskakująca propozycja. To konsekwentna kontynuacja reformy rynku papierosów elektronicznych, którą Sejm rozpoczął już w ubiegłym roku. Przypomnę, że w 2025 r. przyjęliśmy ustawę, która po raz pierwszy objęła akcyzą urządzenia do waporyzacji, zestawy części oraz rozszerzyła opodatkowanie nowych wyrobów nikotynowych. Był to ważny krok, dzięki któremu zakończył się okres, w którym część rynku funkcjonowała poza systemem podatkowym.

Jednocześnie Ministerstwo Finansów od początku zapowiadało, że nie jest to koniec zmian. Rynek bardzo szybko zaczął bowiem dostosowywać się do nowych przepisów, wykorzystując luki definicyjne. Pojawiły się nowe konstrukcje urządzeń, a sprzedaż produktów w częściach, tzw. składaków, POD-ów czy kartridży, zaczęła służyć obchodzeniu obowiązujących regulacji. Eksperci oraz media wielokrotnie wskazywali, że konieczne będzie kolejne uszczelnienie systemu. Dziś właśnie realizujemy tę zapowiedź.

Projekt ustawy nie zmienia kierunku polityki państwa, on tę politykę porządkuje. Zamiast ścigać kolejne pomysły producentów na omijanie prawa, tworzymy uniwersalne rozwiązania oparte na jasnych definicjach wszystkich urządzeń do waporyzacji. Dzięki temu niezależnie od tego, jaka technologia pojawi się na rynku, będzie ona podlegała tym samym zasadom. To oznacza koniec nierównego traktowania przedsiębiorców. Uczciwe firmy nie będą przegrywać z tymi, które budowały swoją przewagę wyłącznie na wykorzystywaniu luk prawnych.

Projekt ustawy zachowuje również właściwe proporcje pomiędzy celami fiskalnymi i zdrowotnymi. Podwyższenie akcyzy z 40 zł do 50 zł na urządzenia do waporyzacji oraz zwiększenie stawki na płyn do papierosów elektronicznych do kwoty 2,20 zł za 1 ml nie jest celem samym w sobie. To element polityki ograniczania dostępności cenowej wyrobów nikotynowych, zwłaszcza wśród ludzi młodych, oraz przeciwdziałania zastępowaniu jednych produktów innymi wyłącznie z powodów podatkowych.

Celem zmian jest jednakowe obciążenie akcyzą wszystkich papierosów elektronicznych niezależnie od wykorzystywanej w nich technologii do waporyzacji płynu oraz zapewnienie równego traktowania pod względem fiskalnym wszystkich urządzeń do waporyzacji, w tym również podgrzewaczy i urządzeń wielofunkcyjnych. A zatem rozwiązania zawarte w projekcie ustawy mają charakter uniwersalny. Dotychczasowe przepisy są obchodzone poprzez rozkładanie na części gór papierosów elektronicznych, czyli wkładów do wielorazowych papierosów elektronicznych - mówiła o tym pani poseł sprawozdawca - które obecnie objęte są definicjami jednorazowych oraz wielorazowych papierosów elektronicznych. Dodatkowo na rynku papierosów elektronicznych pojawiają się nowe technologie, które powodują, że niektóre góry papierosów elektronicznych nie są obciążone akcyzą.

W związku z powyższym ustawa wprowadza: po pierwsze, zmiany w definicjach papierosów elektronicznych, w tym definiuje pozostałe papierosy elektroniczne, do których będą zaliczały się wszystkie papierosy elektroniczne, które nie będą jednorazowymi lub wielorazowymi papierosami elektronicznymi; po drugie, inny model obciążenia akcyzą papierosów elektronicznych, którego elementem nie będzie opodatkowanie akcyzą gór papierosów elektronicznych. W związku z tym proponuje się objęcie podatkiem akcyzowym wszystkich dołów, czyli również urządzeń zasilająco-sterujących bez grzałki, które obecnie nie są opodatkowane akcyzą, zwiększenie stawki akcyzy na wszystkie urządzenia do waporyzacji oraz zestawy części do urządzeń do waporyzacji, zwiększenie stawki akcyzy na płyn do papierosów elektronicznych oraz doliczenie do akcyzy obliczonej od płynu zawartego w jednym jednorazowym papierosie elektronicznym.

Omawiany projekt ustawy zamyka luki, które ujawniła praktyka, zapewnia równe zasady konkurencji, wzmacnia skuteczność systemu akcyzowego. Dlatego klub Koalicji Obywatelskiej popiera przyjęcie tego projektu ustawy. Dziękuję bardzo.