Interpelacja nr 19754

Szanowny Panie Ministrze,

​zwracam się do Pana Ministra w sprawie istotnej dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i kolejowego w Polsce. Ostatnie tragiczne zdarzenia na przejazdach kolejowo-drogowych ponownie usytuowały kwestię bezpieczeństwa w tych miejscach w centrum debaty publicznej.

​Dotychczasowe działania mające na celu poprawę bezpieczeństwa skupiają się przede wszystkim na automatyzacji przejazdów, montażu dodatkowego oświetlenia, monitoringu czy zaostrzaniu kar dla kierowców łamiących przepisy. Są to kroki bezwzględnie konieczne, jednak w dyskusji pomija się często systemowy problem związany ze sposobem funkcjonowania samych urządzeń sterowania ruchem kolejowym.

​W Polsce czasy oczekiwania na przejazd pociągu po zamknięciu rogatek są nieproporcjonalnie długie w porównaniu do rozwiązań stosowanych w wielu krajach Europy Zachodniej. Systemy ostrzegania na polskich przejazdach kolejowych uruchamiane są z bardzo dużym wyprzedzeniem czasowym, co powoduje, że kierowcy często stoją przed opuszczonymi barierami od kilku do nawet kilkunastu minut, zanim pociąg w ogóle pojawi się w zasięgu wzroku.

​Taka sytuacja rodzi wśród kierowców ogromną frustrację i prowadzi do wykształcenia niedopuszczalnej, skrajnie niebezpiecznej i karygodnej praktyki wjeżdżania na przejazd mimo nadawanego sygnału czerwonego, omijania półrogatek lub prób przejechania pod zamykającymi się barierami. Choć zachowanie to zasługuje na bezwzględne potępienie i karę, nie można ignorować faktów psychologii transportu.

Przewlekłe oczekiwanie przy braku widocznego zagrożenia osłabia czujność i sprzyja podejmowaniu irracjonalnego ryzyka. Wprowadzenie nowocześniejszych, bardziej precyzyjnych i elastycznych algorytmów sterowania, dostosowanych do rzeczywistej prędkości zbliżającego się pociągu, mogłoby radykalnie skrócić czas zamknięcia przejazdu, nie obniżając przy tym poziomu bezpieczeństwa.

​Mając na uwadze powyższe, kieruję do Pana Ministra następujące pytania:

​Czy Ministerstwo Infrastruktury oraz PKP Polskie Linie Kolejowe SA prowadzą analizy porównawcze dotyczące średniego czasu zamknięcia rogatek przed przejazdem pociągu w Polsce na tle standardów obowiązujących w innych państwach Unii Europejskiej?

​Czy planowane są zmiany w przepisach techniczno-budowlanych oraz instrukcjach PKP PLK (m.in. Ie-4), które pozwoliłyby na optymalizację i skrócenie czasu ostrzegania na przejazdach kolejowo-drogowych, przy jednoczesnym zachowaniu pełnych wymogów bezpieczeństwa?

​W jakim stopniu na liniach kolejowych wdrażane są inteligentne systemy ostrzegania (uzależniające moment zamknięcia rogatek od rzeczywistej prędkości i odległości nadjeżdżającego pociągu, a nie od stałych odcinków oddziaływania)?

​Czy w ramach aktualnych i przyszłych programów poprawy bezpieczeństwa na przejazdach uwzględnia się modernizację automatyki przejazdowej pod kątem płynności ruchu drogowego, aby wyeliminować sytuacje wielominutowego blokowania skrzyżowań dróg z torami?

​Czy planowane jest montowanie na przejazdach kategorii C i niższych systemów wykrywania zastawienia toru pojazdem co uruchamiałoby system radiostop?

Czy planowana jest kampania społeczna, medialna dotycząca prawidłowego przejezdżania przez przejazdy kolejowo-drogowe?