Interpelacja nr 19423

Szanowny Panie Ministrze,

dotarły do mnie dramatyczne sygnały dotyczące braku wypłat wynagrodzeń dla urzędowych lekarzy weterynarii. Ta niezwykle niepokojąca sytuacja bezpośrednio zagraża stabilności polskiego sektora mięsnego, eksportu oraz bezpieczeństwa żywnościowego kraju.

Z docierających informacji wynika, że urzędowi lekarze weterynarii w różnych częściach kraju od dłuższego czasu nie otrzymują wynagrodzeń za wykonaną pracę. Problem ten, który początkowo dotyczył m.in. monitoringu chorób zakaźnych, objął obecnie również lekarzy sprawujących nadzór nad ubojem i rozbiorem mięsa w rzeźniach.

Lekarze weterynarii terenowej, wykonujący kluczowy monitoring chorób zakaźnych w wielu przypadkach nie otrzymują należnych im wynagrodzeń już od marca 2026 roku.
Obecnie system bezpieczeństwa żywności w Polsce funkcjonuje wyłącznie dzięki poczuciu odpowiedzialności ponad 5 tysięcy wyznaczonych lekarzy weterynarii. Weterynarze ci, działający w większości jako osoby samozatrudnione, zmuszeni są zaciągać zobowiązania finansowe i pożyczać pieniądze od znajomych, aby opłacić podatki, składki ZUS, koszty dojazdów, ubezpieczenia oraz utrzymać swoją działalność. Państwo nie ponosi analogicznego ryzyka związanego z nieterminowym regulowaniem należności, podczas gdy podpisywane umowy przewidują wydłużenie terminu zapłaty z 20 dni roboczych nawet do trzech miesięcy w przypadku braku środków w powiatowych inspektoratach weterynarii.

Absurdem systemowym pozostaje fakt, że zakłady mięsne i ubojnie regularnie uiszczają wymagane opłaty za nadzór weterynaryjny. Środki te trafiają jednak bezpośrednio do budżetu państwa, zamiast być automatycznie przekazywane osobom wykonującym te czynności. Procedura wypłaty wynagrodzeń jest niezwykle skomplikowana i angażuje powiatowego i wojewódzkiego lekarza weterynarii, wojewodę, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwo Finansów. Ponadto finansowanie opiera się na nieprzejrzystym mechanizmie rezerw budżetowych oraz wadliwym powiązaniu budżetu na płatności dla lekarzy z budżetem na odszkodowania za zwalczanie ognisk chorób zwierzęcych.

Konsekwencje dalszego zaniechania działań w tej sprawie będą katastrofalne. Jeśli lekarze weterynarii zawieszą lub ograniczą wykonywanie czynności, rzeźnie nie będą mogły legalnie prowadzić uboju ani wprowadzać mięsa do obrotu. Spowoduje to natychmiastowe wstrzymanie produkcji i eksportu, a rolnicy i hodowcy zostaną pozbawieni możliwości regularnego odbioru zwierząt, co wywoła ogromną presję na ceny żywca i krytyczne zakłócenia w łańcuchu dostaw żywności.

W związku z powyższym, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Jaka jest dokładna skala zaległości płatniczych wobec urzędowych lekarzy weterynarii w skali całego kraju oraz z podziałem na poszczególne województwa?
2. Kiedy zaległe od marca 2026 roku wynagrodzenia dla lekarzy prowadzących monitoring chorób zakaźnych oraz sprawujących nadzór w zakładach ubojowych zostaną w pełni uregulowane?
3. Jakie konkretne i natychmiastowe kroki podejmie ministerstwo w celu uproszczenia procedury wypłat i uniezależnienia wynagrodzeń urzędowych lekarzy weterynarii od skomplikowanego systemu rezerw budżetowych oraz wypłat odszkodowań za choroby zwalczane z urzędu?
4. Czy ministerstwo powróci do postulatów Stowarzyszenia Urzędowych Lekarzy Weterynarii oraz Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej z września 2025 roku i wprowadzi systemowy, coroczny mechanizm waloryzacji stawek oparty na wskaźnikach GUS?
5. W jaki sposób resort zamierza zapobiec natychmiastowemu wstrzymaniu ubojów w rzeźniach i paraliżowi eksportu w sytuacji, gdy lekarze zmuszeni będą zaprzestać świadczenia usług ze względu na brak środków na pokrycie kosztów dojazdu i podstawowych wydatków życiowych?