Interpelacja nr 19408

W związku z wejściem w życie systemu kaucyjnego zwracam się z prośbą o wyjaśnienie kwestii dotyczącej pobierania kaucji od napojów sprzedawanych w sklepach wolnocłowych (duty free) zlokalizowanych na lotniskach.

Istota systemu kaucyjnego polega na zachęcaniu konsumentów do zwrotu opakowań po napojach przez możliwość odzyskania wpłaconej kaucji. W przypadku sprzedaży napojów w sklepach duty free sytuacja przedstawia się jednak odmiennie. Klient dokonujący zakupu opuszcza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a tym samym w praktyce traci możliwość zwrotu opakowania w krajowym systemie kaucyjnym i odzyskania pobranej kaucji.

W konsekwencji kaucja przestaje pełnić funkcję motywacyjną i staje się dla podróżnego dodatkowym, nieodzyskiwalnym kosztem. Co więcej, jedynym sposobem odzyskania kaucji byłoby przywiezienie pustego opakowania z powrotem do Polski, co należy uznać za rozwiązanie nieracjonalne, sprzeczne z celem środowiskowym systemu oraz prowadzące do niepotrzebnego transportu opakowań, a tym samym zwiększenia śladu węglowego.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska dostrzega problem prawny i praktyczny związany z pobieraniem kaucji od opakowań po napojach sprzedawanych w sklepach wolnocłowych na lotniskach, których nabywcy opuszczają terytorium Polski i nie mają realnej możliwości zwrotu opakowania w krajowym systemie kaucyjnym?
2. Czy ministerstwo analizowało skalę tego problemu oraz jego wpływ na podróżnych korzystających ze sklepów duty free?
3. Czy są planowane zmiany legislacyjne lub organizacyjne, które wyłączą z obowiązku pobierania kaucji opakowania po napojach sprzedawane w sklepach wolnocłowych i przeznaczone do wywozu poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?
4. Jeżeli takie zmiany są planowane, to w jakim terminie ministerstwo przewiduje ich przygotowanie i wejście w życie?
5. Jeżeli ministerstwo nie planuje wprowadzenia takich rozwiązań, to w jaki sposób uzasadnia pobieranie kaucji od produktów, w przypadku których konsument z góry pozbawiony jest realnej możliwości jej odzyskania?

Proszę o przedstawienie stanowiska ministerstwa w tej sprawie oraz wskazanie, czy są prowadzone prace nad dostosowaniem przepisów w taki sposób, aby system kaucyjny realizował swoje cele środowiskowe, nie prowadząc jednocześnie do nieuzasadnionego obciążania osób podróżujących poza granice Polski.