Interpelacja nr 18771

Szanowna Pani Minister,

działając na podstawie ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się z interpelacją w priorytetowej dla polskiego systemu ochrony zdrowia sprawie optymalizacji leczenia choroby otyłościowej poprzez wdrożenie nowoczesnej farmakoterapii (tirzepatyd) w ramach kompleksowej opieki specjalistycznej, zgodnie z wytycznymi Evidence-Based Medicine (EBM).

Program KOS-BAR stanowił krok milowy, jednak opiera się on wyłącznie na chirurgii bariatrycznej. Zabiegi operacyjne u części pacjentów obarczone są powikłaniami lub kończą się nawrotem choroby, a wielu chorych w ogóle nie kwalifikuje się do leczenia chirurgicznego. Odpowiedzią na ten problem systemowy musi być ścieżka leczenia zachowawczego z użyciem podwójnych agonistów receptorów GIP/GLP-1 (Mounjaro – substancja czynna: tirzepatyd).

Aby terapia ta była w pełni efektywna klinicznie i kosztowo, zasady programu lekowego muszą ściśle odzwierciedlać najnowsze dowody naukowe:

Interdyscyplinarne konsylium z obligatoryjnym udziałem kardiologa i diabetologa

Leczenie farmakologiczne otyłości wymaga bezwzględnie modelu opieki koordynowanej. Mechanizm działania tirzepatydu obniża skurczowe ciśnienie krwi oraz stymuluje zależną od glukozy sekrecję insuliny. U pacjentów z chorobami współistniejącymi wymusza to stałe monitorowanie i korygowanie (deeskalację) dawek dotychczasowych leków hipotensyjnych i kardiologicznych. Z tego powodu udział lekarzy specjalistów – diabetologa i kardiologa – obok dietetyka, psychologa i fizjoterapeuty (zapobieganie utracie masy mięśniowej), to absolutna konieczność warunkująca bezpieczeństwo terapii.

Brak medycznego uzasadnienia dla sztucznych limitów czasowych (np. 90 tygodni)

Otyłość to choroba przewlekła. Administracyjne wymuszanie przerywania leczenia jest zaprzeczeniem aktualnej wiedzy medycznej. Bezpośrednim dowodem jest międzynarodowe badanie kliniczne SURMOUNT-4. Wyniki opublikowane w grudniu 2023 r. udowodniły, że w grupie chorych, którym w ramach eksperymentu odstawiono tirzepatyd po 36 tygodniach na rzecz placebo, nastąpił istotny nawrót otyłości (odzyskanie 14% masy ciała), podczas gdy grupa kontynuująca leczenie pogłębiła redukcję wagi do imponującego poziomu 25,3% spadku masy ciała. Przerwanie podawania leku drastycznie pogarsza ponadto wskaźniki jakości życia pacjentów.

O kontynuacji leczenia musi decydować wyłącznie lekarz na podstawie obiektywnej skuteczności klinicznej. Narzucanie sztywnych ram, tak jak to miało dawniej miejsce w programach leczenia biologicznego, to medyczny błąd skutkujący ogromnym stresem chorych, nawrotami po remisji oraz narażeniem państwa na marnotrawienie wcześniejszych nakładów finansowych.

Udowodniona kardioprotekcja w niewydolności serca

Tirzepatyd nie jest wyłącznie preparatem wspierającym odchudzanie. Badanie kliniczne SUMMIT udowodniło potężne plejotropowe, kardioprotekcyjne działanie tej cząsteczki u pacjentów z otyłością i niewydolnością serca z zachowaną frakcją wyrzutową. Dowiedziono, że lek zmniejsza ryzyko incydentów zaostrzenia niewydolności serca o 38% w porównaniu z placebo. Terapia ta istotnie poprawia wydolność fizyczną i łagodzi obciążenie objawami choroby.

Wymierne oszczędności dla budżetu NFZ i ZUS

Koszty bezpośrednie powikłań otyłości (np. leczenie onkologiczne, kardiologiczne, dializy) oraz koszty pośrednie w ZUS (absencja chorobowa, renty) drastycznie uderzają w finanse państwa. Szerokie wdrożenie leku – który nie tylko leczy u źródła, ale też chroni serce (spadek incydentów HFpEF) i układ krwionośny – stanowi niezwykle opłacalną inwestycję, odciążającą cały system ubezpieczeń społecznych.

W związku z powyższym kieruję do Pani Minister następujące pytania:

Czy Ministerstwo Zdrowia uwzględnia w pracach refundacyjnych zniesienie limitów czasowych podawania leków inkretynowych, opierając się na badaniach (np. SURMOUNT-4), które jednoznacznie udowadniają medyczną szkodliwość przerywania leczenia pacjentów z chorobą otyłościową?

Na jakim etapie są prace nad inkorporowaniem zachowawczej farmakoterapii nadzorowanej przez wielodyscyplinarne zespoły (w tym m.in. diabetologów i kardiologów) w ramy programu KOS-BAR lub programów pokrewnych?

W jaki sposób procesy refundacyjne Ministerstwa Zdrowia odzwierciedlają przełomowe wyniki badań (np. z programu SUMMIT), które pokazują, że leki uchodzące dotąd za „odchudzające” obniżają ryzyko niewydolności serca u pacjentów z HFpEF o 38%?

Jakie wsparcie wielospecjalistyczne i farmakologiczne oferuje dziś system NFZ tysiącom pacjentów bariatrycznych, u których wystąpił wieloletni nawrót choroby otyłościowej po pierwotnym leczeniu chirurgicznym?