Interpelacja nr 18608

Split payment, tj. mechanizm podzielonej płatności w VAT, jest obowiązującym w Polsce rozwiązaniem, którego wdrożenie doprowadziło do zmniejszenia opłacalności karuzel VAT. Dzięki zwiększeniu wpływów z tytułu VAT możliwa stała się realizacja szeregu polityk publicznych, m.in. aktywnej polityki prorodzinnej. Od początku wprowadzenia w Polsce mechanizmu podzielonej płatności (lipiec 2018 r.) funkcjonuje instytucja zwrotu na rachunek VAT. Cechuje go wyjątkowo krótki termin, który wynosi jedynie 25 dni (art. 87 ust. 6a ustawy o podatku od towarów i usług). Co istotne, termin tego zwrotu nie może być przedłużony przez organ podatkowy. Zatem jest to korzystna dla podatników opcja uzyskania zwrotu, szczególnie dla tych podmiotów, które systemowo wykorzystują środki zgromadzone na swoim rachunku VAT do pokrywania ciążących na nich zobowiązań o charakterze podatkowym i składkowym.

Jak wskazują dane Ministerstwa Finansów, roczna liczba składanych wniosków zwiększyła się zatem w latach 2021–2024 o niemal 50%, a wartość dokonanych zwrotów na rachunek VAT wzrosła o około 97%. Jednocześnie na przełomie lat 2023 i 2024 zaobserwowano załamanie tempa wzrostu liczby wniosków o zwrot podatku na rachunek VAT. O ile liczba składanych wniosków wzrosła między rokiem 2022 a 2023 o około 25%, o tyle już między rokiem 2023 a 2024 wzrost ten wynosił jedynie 6%.

Promocja wśród przedsiębiorców praktyki składania wniosków o szybki zwrot na rachunek VAT stanowi kluczowe narzędzie zachęcania przedsiębiorców do szerokiego zastosowania mechanizmu podzielonej płatności, a w konsekwencji – do zmniejszenia ryzyka wciągnięcia w karuzelę VAT.

Zważywszy na fakt, że Ministerstwo Finansów od 13 grudnia 2023 r. nie podejmuje działań mających na celu zachęcanie podatników do korzystania z tego rozwiązania, uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:

Ile wynosiła liczba i wartość dokonanych przez KAS na rzecz podatników zwrotów VAT w poszczególnych miesiącach lat 2021–2026?

Jak kształtowała się liczba wniosków dotyczących zwrotu podatku na rachunek VAT w poszczególnych miesiącach lat 2021–2026?

Ile wynosiła wartość zwrotów dokonanych na rachunek VAT w poszczególnych miesiącach lat 2021–2026?

Ile wynosił w poszczególnych miesiącach okresu 2021–2026 średni czas oczekiwania na dokonanie zwrotu na rachunek VAT?

Jakie działania podejmowały MF i KAS w latach 2025 i 2026, aby zwiększyć liczbę podatników wnioskujących o dokonanie zwrotu podatku na rachunek VAT? Jakie były ich efekty? Czy planowane są dalsze działania w tym zakresie na lata 2026 i 2027?