Interpelacja nr 16328

Szanowny Panie Ministrze,

zwracam się z interpelacją dotyczącą funkcjonowania programu „Mieszkanie+“, w szczególności w zakresie realizacji jednego z jego kluczowych założeń, jakim miała być możliwość dojścia do własności wynajmowanego lokalu.

Do mojego biura poselskiego napływają sygnały wskazujące na istotne rozbieżności między pierwotnymi założeniami programu a jego faktycznym funkcjonowaniem. Program, który miał stanowić alternatywę dla kredytów hipotecznych i być dostępny dla osób bez zdolności kredytowej, w praktyce generuje bardzo wysokie obciążenia finansowe, często porównywalne lub wyższe niż zobowiązania kredytowe. W efekcie mechanizm „czynszu z dojściem do własności“ nie spełnia swojej podstawowej funkcji, a dla wielu uczestników programu staje się rozwiązaniem trudnym do utrzymania w dłuższej perspektywie.

Rzeczywiste warunki finansowe uczestnictwa w programie odbiegają od pierwotnie komunikowanych założeń, co prowadzi do utraty zaufania do tego instrumentu polityki mieszkaniowej. Szczególnie niepokojące jest to, że znacząca część beneficjentów znajduje się w tzw. luce dochodowej – osiąga dochody zbyt wysokie, aby ubiegać się o mieszkania komunalne, a jednocześnie zbyt niskie, by realnie skorzystać z mechanizmu dojścia do własności lub uzyskać finansowanie kredytowe. W konsekwencji te osoby pozostają bez realnej alternatywy poprawy swojej sytuacji mieszkaniowej.

Dodatkowe wątpliwości budzi konstrukcja umów najmu instytucjonalnego, która ogranicza stabilność mieszkaniową najemców i może prowadzić do zwiększonego ryzyka utraty lokalu. W kontekście powyższego należy również przypomnieć, że Najwyższa Izba Kontroli negatywnie oceniła realizację programu, wskazując na brak oczekiwanych efektów oraz ograniczony wpływ na poprawę sytuacji mieszkaniowej obywateli.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

Czy ministerstwo dostrzega systemowy problem rozbieżności między założeniami programu „Mieszkanie+“ a jego rzeczywistym funkcjonowaniem?

Jakie działania są planowane w celu przywrócenia realnej dostępności mechanizmu dojścia do własności?

Czy są przewidywane zmiany mające na celu ograniczenie nadmiernych kosztów ponoszonych przez uczestników programu?

Jakie rozwiązania są planowane dla osób znajdujących się w luce dochodowej, które nie mają alternatywy ani w postaci mieszkań komunalnych, ani kredytów hipotecznych?

Czy ministerstwo rozważa modyfikację zasad najmu instytucjonalnego w celu zwiększenia bezpieczeństwa mieszkaniowego najemców?