Interpelacja nr 13593

Szanowny Panie Ministrze,

do mojego biura poselskiego zwrócili się samorządowcy z gmin uzdrowiskowych, wskazując na poważne problemy związane z finansowaniem tych jednostek w kontekście projektu ustawy budżetowej na rok 2026.

Gminy uzdrowiskowe objęte są licznymi ograniczeniami wynikającymi z ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych. Ograniczenia te wpływają na możliwości rozwoju inwestycyjnego, gospodarczego i przestrzennego, a jednocześnie nakładają na samorządy obowiązek szczególnej troski o ochronę środowiska, zasoby wód leczniczych i walory przyrodnicze.

W roku 2025 rząd RP, rozumiejąc wyjątkową sytuację gmin uzdrowiskowych, przeznaczył z rezerwy budżetowej kwotę 30 mln zł na ich wsparcie. Środki te stanowiły formę rekompensaty za ograniczenia rozwojowe oraz dodatkowe obowiązki wynikające ze statusu uzdrowiska. Niestety, w projekcie ustawy budżetowej na rok 2026 brak jest zapisu gwarantującego wyodrębnienie analogicznych środków dla gmin uzdrowiskowych.

Zgodnie z zapowiedziami ministra finansów i gospodarki nowy mechanizm podziału rezerwy budżetowej na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego nie przewiduje wyraźnego uwzględnienia specyfiki gmin uzdrowiskowych. W konsekwencji istnieje realne ryzyko, że samorządy te – mimo ponoszenia znacznych kosztów i ograniczeń – pozostaną bez dedykowanego wsparcia finansowego.

Gminy uzdrowiskowe, choć stanowią niewielką część wszystkich jednostek samorządowych, pełnią ważną rolę w systemie ochrony zdrowia, turystyki medycznej i ochrony środowiska. Ich funkcjonowanie służy dobru publicznemu, dlatego zasługują na trwały i sprawiedliwy mechanizm finansowy, który rekompensowałby ich ograniczenia rozwojowe oraz wspierał realizację zadań publicznych.

W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:

Czy w projekcie ustawy budżetowej na rok 2026 planowane jest uwzględnienie wyodrębnionej puli środków finansowych przeznaczonych na wsparcie gmin uzdrowiskowych?

Czy Ministerstwo Finansów rozważa kontynuację rozwiązania z roku 2025, kiedy gminy uzdrowiskowe otrzymały wsparcie w wysokości 30 mln zł z rezerwy budżetowej?

Czy resort prowadzi prace nad wprowadzeniem trwałego mechanizmu finansowania gmin uzdrowiskowych, który systemowo i sprawiedliwie uwzględniałby ich szczególny charakter i ograniczenia rozwojowe?

Czy planowane są konsultacje z przedstawicielami gmin uzdrowiskowych oraz ich organizacjami (np. Stowarzyszeniem Gmin Uzdrowiskowych RP) w zakresie rozwiązań dotyczących finansowania tych samorządów?