Interpelacja nr 12723

Szanowny Panie Ministrze,

17-22 listopada 2025 r. w Genewie odbędzie się COP 11 – spotkanie przedstawicieli państw sygnatariuszy konwencji Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) dot. kontroli wyrobów tytoniowych FCTC.

Uprawa tytoniu stanowi podstawę bytu tysięcy polskich gospodarstw rolnych oraz prawie 20 tys. osób pracujących przy uprawach tytoniu. W 2024 roku produkty tytoniowe były pierwszym pod względem wartości towarem rolno-spożywczym eksportowanym z Polski. Eksport tytoniu i namiastek tytoniu z Polski osiągnął w 2024 roku wartość 5,5 mld EUR, co stanowiło 10% wartości polskiego eksportu produktów rolno-spożywczych.

Kierunek obrad może znacząco zaszkodzić interesom polskich rolników uprawiających tytoń (np. przez wyszczególnione w dokumentach przygotowawczych WHO pomysły zakazu udzielania wsparcia rolnikom, ograniczenia rentowności uprawy czy zakazu sprzedaży produktów tytoniowych) oraz wpłynąć na ograniczenie wpływów budżetowych. Dodatkowo wyniki obrad mogą okazać się sprzeczne z toczącą się rewizją unijnych ram dotyczących wyrobów tytoniowych zarówno pod kątem regulacyjnym, jak i fiskalnym.

Jako, że zakres kompetencji Ministerstwa Spraw Zagranicznych obejmuje stosunki Rzeczypospolitej Polskiej z organizacjami międzynarodowymi, a także kwestie związane z naszym członkostwem w Unii Europejskiej, zwracam się do Pana Ministra z poniższymi pytaniami:

Czy resort spraw zagranicznych ma bezpośredni udział w pracach przygotowawczych do COP 11?

Czy przedstawiciel resortu wejdzie w skład delegacji na COP 11?

Czy resort będzie stał w obronie konsensusu oraz jednoznacznie sprzeciwi się w przypadku próby złamania fundamentalnej zasady podejmowania decyzji w UE jaką jest jednomyślność?

Czy resort w związku z przygotowaniami otrzymał informację o uformowaniu się koalicji państw sprzeciwiających się złamaniu zasady konsensusu?

Czy resort przeprowadzał konsultacje w powyższej sprawie z innymi ministerstwami, jakie to były ministerstwa i jakie zaprezentowały stanowiska?

W jaki sposób resort zabezpieczy pełną realizację instrukcji rządowych na COP 11?

Unijne ramy ograniczania użycia tytoniu są obecnie poddawane przeglądowi (dyrektywy TED i TPD). Czy w związku z tym resort spraw zagranicznych zwrócił uwagę, że podejmowanie decyzji i przyjmowanie zaleceń na COP 11, które wykraczają poza dotychczas istniejące ramy UE lub nakładają nowe obowiązki, może mieć destabilizujący wpływ i zaburzyć procesy decyzyjne UE?

Jakie stanowisko prezentuje Unia Europejska w przygotowaniach do COP 11 i jakie są szanse, by Polska mogła zbudować koalicję państw o podobnych interesach?

Z wyrazami szacunku

Witold Tumanowicz
Poseł na Sejm RP