Interpelacja nr 12040

Szanowny Panie Ministrze,

do mojego biura poselskiego zwracają się żołnierze oraz ich rodziny, którzy słusznie wskazują na rażące różnice w zakresie uprawnień przysługujących tym żołnierzom, którzy zostali poszkodowani w misjach poza granicami państwa, a tym, którzy doznali uszczerbku na zdrowiu podczas pełnienia służby w kraju.

Obecny stan prawny przewiduje szeroki katalog uprawnień dla weteranów poszkodowanych, m.in. dodatkowy urlop wypoczynkowy, specjalne dodatki finansowe, wsparcie edukacyjne, pomoc psychologiczną czy możliwość korzystania z bezpłatnych turnusów readaptacyjno-kondycyjnych. Jednocześnie żołnierze, którzy ulegli wypadkom lub doznali poważnych obrażeń w trakcie służby na terenie Polski, praktycznie zostają pozbawieni analogicznych form wsparcia.

Taki dualizm w systemie świadczeń jest trudny do uzasadnienia, zważywszy na fakt, że każdy żołnierz – niezależnie od miejsca wykonywania obowiązków – podejmuje ryzyko i działa na rzecz bezpieczeństwa państwa. Brak realnych mechanizmów pomocy dla poszkodowanych w kraju powoduje poczucie nierównego traktowania, a w konsekwencji zniechęcenie i spadek zaufania do instytucji państwa.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z pytaniami:

Czy Ministerstwo Obrony Narodowej planuje zmiany legislacyjne, które zapewnią żołnierzom poszkodowanym w kraju uprawnienia analogiczne lub zbliżone do tych, które przewiduje ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa?

bezpłatnej pomocy psychologicznej,

dodatku finansowego wzorowanego na dodatku dla weterana poszkodowanego,

pomocy finansowej na kształcenie (zwłaszcza dla osób zwolnionych ze służby),

prawa do bezpłatnych turnusów readaptacyjno-kondycyjnych,

prawa do ulgowych przejazdów?

Jeśli ministerstwo nie planuje takich zmian – jakie argumenty stoją za utrzymywaniem tak daleko idących różnic w traktowaniu poszkodowanych żołnierzy?

Uważam, że sprawiedliwe i kompleksowe wsparcie dla żołnierzy poszkodowanych w kraju powinno być priorytetem. Państwo polskie winno swoim żołnierzom nie tylko szacunek, ale i realną pomoc w trudnych sytuacjach życiowych.

Brak symetrii w systemie powoduje poczucie nierówności i niesprawiedliwości. Państwo de facto premiuje miejsce odniesienia urazu (zagranicę), a nie realne skutki dla zdrowia i życia żołnierza oraz jego rodziny.

Dodatkowo należy podkreślić, że żołnierze poszkodowani w kraju często po zakończeniu służby muszą mierzyć się z podobnymi problemami jak weterani misji zagranicznych: ograniczoną zdolnością do pracy, trudnościami finansowymi, koniecznością przekwalifikowania, stresem pourazowym.

Rozszerzenie systemu wsparcia na żołnierzy poszkodowanych w kraju – poprzez przyznanie im analogicznych uprawnień do tych z ustawy o weteranach – byłoby nie tylko wyrazem sprawiedliwości, ale także budowałoby zaufanie do instytucji państwa i umacniało etos służby wojskowej.

Z wyrazami szacunku

Maja Nowak
Posłanka na Sejm RP