Interpelacja nr 9569

Działając na podstawie uprawnień wynikających z ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracamy się z pytaniami dotyczącymi kwestii zabezpieczenia społecznego obywateli Indii.

Do Sejmu RP trafił projekt ustawy o ratyfikacji umowy między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Indii o zabezpieczeniu społecznym, podpisanej w Warszawie 25 listopada 2024 r. Umowa ta zakłada m.in. wzajemne honorowanie okresów ubezpieczeniowych oraz unikanie podwójnego oskładkowania. Zgodnie z uzasadnieniem do projektu ustawy, największymi beneficjentami będą obywatele Indii, których liczba pracujących w Polsce przekroczyła już 20 tys., przy zaledwie około 200 Polakach mieszkających w Indiach.

Z informacji zawartych w projekcie wynika również, że umowa może umożliwić obywatelom Indii ubieganie się o polską emeryturę minimalną poprzez doliczenie okresów ubezpieczeniowych przebytych w swoim kraju. W tej sytuacji mogą pojawić się pytania o realne konsekwencje finansowe dla systemu emerytalnego i budżetu państwa, który od wielu lat jest przedmiotem burzliwych dyskusji.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

Czy ministerstwo przeprowadziło analizę finansową dotyczącą wpływu umowy z Indiami na budżet państwa oraz na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych? Jeśli tak, proszę o udostępnienie danych lub szacunków dotyczących potencjalnych kosztów.

Ile osób pochodzących z Indii może w najbliższych 10 latach nabyć prawo do polskiej emerytury minimalnej na podstawie tej umowy? Czy istnieją prognozy wskazujące, jaka część tych emerytur będzie dopłacana z budżetu państwa?

Czy przewidziano mechanizmy weryfikacji stażu pracy oraz wysokości składek opłacanych przez obywateli Indii w swoim kraju, które mają być uznane przez ZUS przy ustalaniu prawa do świadczeń w Polsce?

Czy umowa zawiera zapisy, które zapobiegają tzw. minimalnym składkom — czyli sytuacjom, gdy obywatel innego kraju opłaci w Polsce składkę za bardzo krótki okres, a następnie, na podstawie uznanego stażu zagranicznego, nabywa prawo do świadczeń z polskiego systemu?

Jakie są przewidywane długofalowe skutki społeczne i gospodarcze dla Polski w związku z możliwością szerszego dostępu cudzoziemców do świadczeń emerytalnych na podstawie umów o zabezpieczeniu społecznym, takich jak ta z Indiami?