Interpelacja nr 2927

Szanowny Panie Ministrze,

od 5 listopada 2018 roku obowiązują nowe wzory dokumentów paszportowych, w tym na stronie personalizacyjnej blankietu dokumentu paszportowego w elemencie zabezpieczającym pojawiają się słowa „Bóg, Honor, Ojczyzna”.

Arbitralne stosowanie hasła „Bóg, Honor, Ojczyzna” jest rażąco sprzeczne z zasadą bezstronności światopoglądowej władz państwowych (art. 25 ust. 2 Konstytucji RP). O paszport może wystąpić każdy obywatel i obywatelka Rzeczypospolitej Polskiej niezależnie od światopoglądu i religii czy też jej braku. Wzór paszportu powinien mieć zatem jak najbardziej neutralny charakter wspierający utożsamianie się obywateli i obywatelek o różnych światopoglądach ze swoim państwem lub chociażby przewidywać możliwość wyboru przez osobę wnioskującą o wydanie takiego dokumentu – tego w jakiej oprawie graficznej i tekstowej ma być prezentowany jej wizerunek.

Hasło „Bóg, Honor, Ojczyzna” zostało wprowadzone do dokumentów paszportowych w 2018 r. Ewidentną intencją ówczesnych władz było narzucanie wszystkim obywatelom RP hasła o religijnym charakterze, jednoznacznie przy tym kojarzonego ze szczególnym, prawicowo-nacjonalistycznym wzorcem patriotyzmu. Należy negatywnie ocenić umieszczenie tego hasła w otoczce, w której znajduje się miniatura zdjęcia posiadacza paszportu.

Na niestosowność umieszczenia ww. hasła w dokumencie urzędowym stwierdzającym tożsamość zwracał uwagę rzecznik praw obywatelskich Adam Bodnar w wystąpieniu do MSWiA z dnia 20.02.2019 r. Stanowisko obecnego ministra sprawiedliwości Adama Bodnara pozostaje aktualne wraz z przywołaną w wystąpieniu argumentacją.

Wolność światopoglądowa winna zatem rozciągać się również na obszar wolności manifestowania swoich poglądów lub ich braku, wobec czego osoby, które zdecydują się na wymianę paszportu z ww. hasłem ze względów światopoglądowych powinny móc skorzystać ze zniżki w opłacie za wydanie nowego dokumentu paszportowego proporcjonalnej do pozostałego czasu jego obowiązywania.

Biorąc pod uwagę powyższe, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

Czy ministerstwo rozważa możliwość zmiany rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie dokumentów paszportowych i umożliwienie obywatelom i obywatelkom wnioskującym o wydanie paszportu wyboru blankietu dokumentu paszportowego?

Czy wytwórca blankietów paszportowych ma potencjalnie możliwość dostosowania wzorów stosowanych do 5 listopada 2018 roku do wymogów technicznych i informatycznych związanych z potwierdzeniem tożsamości posiadacza/posiadaczki paszportu?

Ile wyniosły koszty modernizacji graficznej, stylistycznej i wizualnej blankietów dokumentu paszportowego stosowanych od 5 listopada 2018 roku, w tym ile wyniosły prowadzonych konsultacji i zamówienia różnych motywów graficznych i różnych wzorów graficznych dokumentu paszportowego?