Interpelacja nr 2814

Podsekretarz stanu Maciej Duszczyk, 01.07.2024

Odpowiedź na interpelację nr 2814

w sprawie paktu migracyjnego

Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Maciej Duszczyk

Warszawa, 01-07-2024

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na interpelację numer 2814 Pana Posła Pawła Jabłońskiego w sprawie paktu migracyjnego, skierowaną do Prezesa Rady Ministrów, a następnie przekazaną[1] Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji w celu udzielenia odpowiedzi w porozumieniu z Ministrem do spraw Unii Europejskiej, uprzejmie przedstawiam poniższe informacje, także w oparciu o stanowisko Pana Adama Szłapki – Ministra do spraw Unii Europejskiej[2].

Na wstępie należy podkreślić, że obecny rząd nie zgadzał się z zapisami Paktu w sprawie migracji i azylu dotyczącymi mechanizmu solidarności, w związku z czym w toku prac konsekwentnie, od 13 grudnia 2023 r., wyrażał swój sprzeciw. Należy jednak zauważyć, że obecny rząd brał udział wyłącznie w końcowej fazie negocjacji przepisów Paktu, dlatego miał bardzo ograniczony wpływ na ostateczne brzmienie jego przepisów. Jednocześnie rząd zwrócił się do Służb Prawnych Rady o potwierdzenie deklaracji Komisji Europejskiej, że w każdym przypadku i na każdym etapie mechanizmu solidarności, o którym mowa w rozporządzeniu w sprawie zarządzania azylem i migracją[3] oraz rozporządzeniu kryzysowym[4], relokacja będzie miała dobrowolny charakter. Służby Prawne Rady odniosły się do wspomnianej prośby podczas posiedzenia COREPER[5] w dniu 8 lutego 2024 r. i potwierdziły dobrowolność mechanizmu relokacji.

Odnosząc się do twierdzenia, że Polska może stać się beneficjentem Paktu migracyjnego, należy podkreślić, że jako państwo z granicą zewnętrzną Unii Europejskiej (UE) Polska może znaleźć się w sytuacji presji migracyjnej i tym samym potencjalnie będzie mogła skorzystać z mechanizmu solidarności. Powyższe nie wpływa jednak na negatywne stanowisko obecnego rządu, który z uwagi na niewystarczające uwzględnienie w Pakcie rozwiązań dotyczących odpowiedzi na instrumentalizację migracji głosował przeciwko wszystkim 10 aktom legislacyjnym Paktu, przyjmowanym przez Radę UE 14 maja 2024 r.

Szczegółowe uzasadnienie stanowiska Polski zostało przedstawione w oświadczeniu złożonym podczas posiedzenia Komitetu Stałych Przedstawicieli Państw Członkowskich w Radzie UE w dniu 8 lutego 2024 r.[6]

Analiza Paktu pokazuje, że wynegocjowany przez poprzedni rząd pakiet aktów prawnych w niewystarczającym stopniu uwzględnia specyficzną sytuację państw graniczących z Białorusią i Rosją, a tym samym będących pod stałą i silną presją w ramach sztucznie wygenerowanych szlaków migracyjnych. W związku z powyższym strona polska pozostaje aktywna na rzecz stworzenia rozwiązań komplementarnych do Paktu. Istotne jest wypracowanie realnych narzędzi ochrony naszych granic przed zagrożeniami hybrydowymi, w tym z wykorzystaniem instrumentalizacji migrantów.

Z poważaniem

z up. Maciej Duszczyk
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji

[1] Pismem z 14 czerwca 2024 r. Pana Macieja Berka – Ministra, Członka Rady Ministrów, o sygn. DSP.INT.4610.911.2024.

[2] Przesłane pismem z 21 czerwca 2024 r., o sygn. BSE.4610.1.2024.

[3] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1351 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie zarządzania azylem i migracją, zmiany rozporządzeń (UE) 2021/1147 i (UE) 2021/1160 oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 604/2013, Dz. Urz. UE. L Nr 94, str. 1351.

[4] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1359 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie reagowania na sytuacje kryzysowe i sytuacje spowodowane działaniem siły wyższej w dziedzinie migracji i azylu oraz w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) 2021/1147, Dz. Urz. UE. L Nr 94, str. 1359.

[5] Komitet Stałych Przedstawicieli Rządów Państw Członkowskich Unii Europejskiej.

[6] Więcej informacji: https://www.gov.pl/web/mswia/komunikat-prasowy-w-sprawie-paktu-o-migracji-i-azylu2